Almanya'da üniversite başvurusu için hangi belgeler istenir?

Türkiye’den Almanya’da lisans programına başvuracak öğrenci için lise diploması tek başına yeterli değildir. uni-assist’in Türkiye için yayımladığı kurallara göre lise diplomasının yanında YKS yerleştirme sonucu da istenir. Bu belge, Türkiye’de bir üniversiteye yerleştiğinizi; üniversitenin adını, fakülteyi ve puan türünü göstermelidir. Bu iki belge yoksa, bazı öğrenciler için YÖS ve ön lisans gibi başka yollar vardır. Bütün Türkçe belgeler, kaşesinde Türkçe “yeminli tercüman” ifadesi bulunan bir yeminli tercümanca çevrilmelidir.

Bu yazıda belge listesini lise türüne göre ayırıyor, başvuru sürecini adım adım anlatıyor ve tercümede en sık yapılan hataları gösteriyoruz. Yazı lisans başvurusu odaklıdır; yüksek lisans başvurusu yapacaksanız ilgili bölüme göz atın.

uni-assist nedir, neden önemlidir?

uni-assist, 160’tan fazla Alman üniversitesi adına yabancı başvuruların belgelerini inceleyen kuruluştur. Belgeleriniz uni-assist’te eksik veya hatalı bulunursa başvurunuz üniversiteye hiç ulaşmaz. Bu yüzden uni-assist’in Türkiye için yazdığı kurallar, başvurunun ilk ve en kritik eşiğidir.

Her üniversite uni-assist ile çalışmaz. Bazıları başvuruyu doğrudan kendisi alır, bazıları ise uni-assist’ten yalnızca bir ön inceleme belgesi (VPD) ister. Başvurmadan önce programın sayfasında “Bewerbung über uni-assist” veya “VPD” ifadelerini arayın.

Standart yol: lise diploması ve YKS yerleştirme sonucu

Normal bir lise mezunu için uni-assist şu iki belgeyi ister:

  • Lise diploması
  • YKS yerleştirme sonucu: Türkiye’de bir üniversiteye yerleştiğinizi gösteren, üniversite adı, fakülte ve puan türünü içeren ÖSYM belgesi.

Burada sık yapılan hata, yalnızca sınav sonuç belgesini göndermektir. uni-assist’in aradığı, sınava girdiğinizi değil, yerleştiğinizi gösteren belgedir. YKS’ye girip hiçbir programa yerleşmediyseniz bu yol size kapalıdır; aşağıdaki diğer yollara bakın.

Yerleşme şartının nedeni şudur: Almanya, yabancı bir lise diplomasını kendi üniversite giriş yeterliliğine denk sayarken, o ülkede üniversiteye girme hakkı kazanılıp kazanılmadığına bakar. Türkiye’de bu hak, YKS ile bir programa yerleşmekle kanıtlanır.

Lise türüne göre ek belgeler

uni-assist’in Türkiye notları, standart listeye ek olarak bazı lise türleri için ayrı belgeler ister. Okulunuz aşağıdaki türlerden biri değilse, standart iki belge (diploma ve yerleştirme sonucu) çoğu zaman yeterlidir; yine de başvurduğunuz programın kendi şartlarını okuyun.

Anadolu Teknik Lisesi veya Anadolu İmam Hatip Lisesi

Bu okullardan mezun olanlardan, diploma ve yerleştirme sonucunun yanında son dört yılın ders ve not dökümü de istenir.

Açık Öğretim Lisesi

Açık lise mezunlarından istenenler:

  • Açık öğretim lisesinin verdiği, son dört yılın ders ve not dökümü (onaylanan dersleri gösteren “Tasdikname ile Getirdiği Dersler” listesi dâhil).
  • Açık liseye yalnızca son yıl devam ettiyseniz, 9-11. sınıfları okuduğunuz okulun transkripti de istenir.

9-11. sınıfları okuduğunuz okulun transkripti için uni-assist e-Okul’dan alınan PDF’i yeterli sayar; ekran görüntüsü kabul edilmez. Dört yıllık not dökümü ise açık öğretim lisesinden alınmalıdır.

Türkiye’de üniversiteye zaten kayıtlıysanız

Türkiye’de bir üniversitede okumaya başladıysanız, aldığınız derslerin transkripti de istenir. uni-assist, transkriptin tercihen e-Devlet’ten alınmasını önerir. e-Devlet’teki “Transkript Belgesi Sorgulama” hizmetinden alınan belge Türkçe ve İngilizce düzenlenir. Transkript tercümesi sayfamızda bu belgenin ne zaman tercüme gerektirdiğini anlattık.

Diğer yollar: YÖS ve ön lisans

YÖS, yabancı uyruklu öğrencilerin sınavıdır; Türk vatandaşları ancak bazı istisnai durumlarda bu sınava girebilir. Ön lisans programlarına da YKS ile yerleşilir. Bu yüzden aşağıdaki yollar her öğrenciye açık değildir; durumunuza uyup uymadığını kontrol edin.

YÖS yolu

uni-assist, YÖS sonucuyla yapılan başvuruları da kabul eder. Bu yolda istenen belgeler:

  • Lise diploması
  • YÖS sonuç belgesi
  • Türkiye’de bir üniversiteden alınmış kayıt belgesi veya kabul mektubu
  • Üniversiteden, kabulünüzün hangi belgeye (örneğin YÖS sonucu, lise diploması) dayandığını gösteren bir yazı
  • Kabul yılınızda üniversitenizin lisans programları için istediği en düşük YÖS puanının teyidi

Son iki belge en çok sorun çıkaran belgelerdir. uni-assist, üniversitenin sitesindeki genel kabul bilgisinin yeterli olmadığını belirtir. Üniversiteden size özel bir yazı almanız gerekir.

Ön lisans yolu

İki yıllık bir programı bitirdiyseniz şu belgelerle başvurabilirsiniz:

  • Lise diploması
  • Ön lisans diploması
  • Ön lisans programının resmî ders ve not dökümü

Doğrudan giriş hakkı yoksa: hazırlık yılı (Studienkolleg)

Bazı durumlarda Türk lise diploması, Almanya’da doğrudan üniversiteye girmek için yeterli sayılmaz. Bu öğrenciler için Almanya’daki üniversitelere bağlı hazırlık kurumları (Studienkolleg) vardır. Studienkolleg genellikle iki dönem (bir yıl) sürer ve bir yeterlilik sınavıyla (Feststellungsprüfung) biter. Sınavı geçen öğrenci, okuduğu kursun kapsadığı alanlarda üniversiteye başvurabilir.

Studienkolleg’e girmek için de çoğu zaman Almanca dil belgesi ve giriş sınavı istenir. Hangi durumda Studienkolleg’e yönlendirileceğinizi uni-assist’in değerlendirmesi ve başvurduğunuz üniversite belirler. Kendi durumunuzu başvurmadan önce üniversitenin uluslararası ofisine sorun.

Başvuru süreci adım adım

  1. Programı seçin. Programın başvuruyu uni-assist üzerinden mi, doğrudan mı aldığını ve dil şartını (Almanca veya İngilizce) not edin.
  2. Belge listesini çıkarın. Yukarıdaki listeden lise türünüze ve yolunuza uyan belgeleri belirleyin.
  3. Belgelerin asıllarını ve onaylı kopyalarını hazırlayın. e-Devlet’ten alınabilen belgeleri (transkript gibi) e-Devlet’ten alın.
  4. Tercümeyi yaptırın. Türkçe belgeleri yeminli tercümana çevirtin; kaşede Türkçe “yeminli tercüman” ibaresi olduğunu kontrol edin.
  5. Dil belgenizi ekleyin. Programın istediği dil sınavı sonucunu (Almanca programlar için Almanca, İngilizce programlar için İngilizce) hazırlayın.
  6. Başvuruyu uni-assist portalında oluşturun ve belgeleri yükleyin. uni-assist’in istediği biçimde (taranmış, okunaklı, tam sayfa) yüklemeye dikkat edin.
  7. İnceleme ücretini ödeyin. uni-assist her başvuru için ücret alır; güncel tutarı uni-assist’in sitesinden kontrol edin.
  8. İnceleme sonucunu takip edin. uni-assist eksik belge isterse kısa sürede tamamlayın; başvuru süresi kaçarsa başvurunuz o dönem için değerlendirilmeyebilir.

Başvuru tarihleri programdan programa değişir. Programın sayfasındaki son başvuru tarihini esas alın ve tercüme için en az birkaç gün pay bırakın.

Zaman planı: geriye doğru sayın

Başvuru dosyası birkaç kurumdan gelen belgelerden oluştuğu için işe son başvuru tarihinden geriye doğru sayarak başlamak en güvenli yoldur:

  • Belge toplama: Okul, ÖSYM ve e-Devlet belgelerini toplamak birkaç gün ile birkaç hafta arasında sürebilir. Okuldan ikinci nüsha veya not dökümü istiyorsanız okulun çalışma takvimini hesaba katın.
  • Tercüme: Belgeler toplandıktan sonra tercümeye verin. Tek sayfalık belgeler çabuk hazırlanır; uzun not dökümleri daha fazla zaman alır.
  • uni-assist incelemesi: Başvuru yüklendikten sonra uni-assist’in incelemesi birkaç hafta sürebilir. Eksik belge istenirse bu süre uzar.
  • Pay bırakın: Son başvuru tarihinden önce, eksik belge talebine cevap verecek kadar süre bırakın.

Pratik bir kural: belgeleri en geç son başvuru tarihinden bir buçuk-iki ay önce toplamaya başlayın. Aynı dönemde birden fazla programa başvuracaksanız, bütün programların en erken son başvuru tarihini esas alın; tercümeyi bir kez yaptırıp bütün başvurularda kullanırsınız. Programın sayfasında uni-assist’in önerdiği erken başvuru tarihi varsa onu esas alın.

Tercüme şartı: kaşedeki iki kelimeye dikkat

uni-assist’in Türkiye için kuralı açıktır: Türkiye’den gelen tercümelerde yalnızca yeminli tercüman çevirisi kabul edilir ve kaşede “yeminli tercüman” ifadesi Türkçe yazmalıdır. Kaşesi yalnızca İngilizce veya yalnızca Almanca yazılmış tercümeler kabul edilmez.

Tercümede dikkat ettiğimiz noktalar:

  • İsim yazımı: Adınız pasaporttaki yazımla aynı olmalıdır. Diploma, transkript ve ÖSYM belgesinde aynı yazımı kullanırız.
  • Not sistemi: Türk liselerinde notlar 100 üzerinden veya 5 üzerinden olabilir. Notu dönüştürmeyiz; asıldaki not ve not sistemini aynen çeviririz. Dönüşümü uni-assist ve üniversite kendisi yapar.
  • Okul ve program adları: Okulunuzun ve bölümünüzün resmî adını çeviririz, gerekirse Türkçe adını parantez içinde bırakırız.
  • Tutarlılık: Aynı dosyadaki belgeleri aynı tercümana veririz; ders adları belgeden belgeye değişmez.

Diploma, transkript ve ÖSYM belgesini birlikte getirirseniz toplu belge indirimi imkânından yararlanabilirsiniz.

Almanca mı, İngilizce mi çevirtmeliyim?

uni-assist belgeleri İngilizce veya Almanca kabul eder. Çoğu öğrenci için İngilizce tercüme hem daha hızlı hem daha ucuzdur. Ancak bazı üniversiteler, özellikle Almanca eğitim veren programlar, belgeleri Almanca isteyebilir. Programın başvuru sayfasındaki dil şartını okuyun; emin değilseniz tercümeyi yaptırmadan önce üniversiteye sorun.

İngilizce tercüme ve Almanca tercüme sayfalarımızda dil bazında fiyatları bulabilirsiniz.

Dil belgesi: tercüme gerekmez ama unutulmamalı

Almanya’daki programlar, eğitim diline göre dil belgesi ister. Almanca eğitim veren programlar genellikle TestDaF, DSH veya Goethe-Institut sertifikası gibi bir Almanca yeterlik belgesi ister. İngilizce eğitim veren programlar ise çoğu zaman IELTS veya TOEFL ister. Hangi sınavın ve hangi puanın kabul edildiğini programın sayfası belirler.

Bu sınavların sonuç belgeleri zaten Almanca veya İngilizce düzenlendiği için tercüme gerekmez. Ancak dil belgesinin süresine dikkat edin: örneğin TOEFL iBT puanları sınav tarihinden itibaren iki yıl geçerlidir. Başvuru tarihinde süresi dolmuş bir belge kabul edilmeyebilir.

Sık yapılan hatalar

Uygulamada en sık gördüğümüz hatalar şunlar:

  1. Yerleştirme sonucu yerine sınav sonuç belgesi göndermek. uni-assist, bir programa yerleştiğinizi gösteren belgeyi ister.
  2. Kaşesi yalnızca İngilizce olan tercüme kullanmak. uni-assist kaşede Türkçe “yeminli tercüman” ifadesini arar.
  3. Notları tercümede dönüştürmek. Tercümede not, asıldaki hâliyle çevrilmelidir. Dönüştürülmüş not, belgenin doğruluğu konusunda şüphe doğurur.
  4. İsmin belgeler arasında farklı yazılması. Diploma, transkript ve pasaportta isim aynı olmalıdır. Tercümede pasaport yazımını esas alırız.
  5. Ekran görüntüsü yüklemek. e-Okul belgeleri PDF olarak indirilmelidir.
  6. Son başvuru tarihine yakın tercümeye başlamak. Tercüme, belge toplama ve uni-assist incelemesi zaman alır. Eksik belge talebine cevap verecek süreniz kalmayabilir.

İki örnek durum

Zeynep, Anadolu Lisesi mezunu ve bir devlet üniversitesine yerleşti. Lise diplomasını ve YKS yerleştirme sonucunu İngilizceye çevirtiyor. Başvurduğu program İngilizce eğitim verdiği için Almanca tercümeye gerek kalmıyor. uni-assist dosyasını eksiksiz buluyor ve üniversiteye iletiyor.

Ahmet, açık liseden mezun oldu ve yalnızca son yıl açık liseye devam etti. Açık öğretim lisesinden dört yıllık not dökümünü ve onaylanan dersler listesini alıyor. 9-11. sınıfları okuduğu okulun transkriptini e-Okul’dan PDF olarak indiriyor. Bütün belgeleri tek dosyada çevirttiği için ders adları belgeler arasında tutarlı kalıyor.

Yüksek lisans başvurusu yapacaklar için not

Türkiye’de lisans diploması alıp Almanya’da yüksek lisans yapacak öğrencilerden genellikle lisans diploması, transkript ve programa göre ek belgeler (niyet mektubu, referans mektubu, dil belgesi) istenir. uni-assist’in Türkiye notlarına göre not dönüşümünde yalnızca derece için gereken en düşük geçme notu dikkate alınır. 2005’ten önce 100 üzerinden notla mezun olanlardan, o dönemde geçerli sınav yönetmeliği de istenebilir.

Yüksek lisans dosyası için yurt dışı üniversite başvurusu belge çevirisi yazımızda belge listesini ayrıntılı anlattık.

Kontrol listesi

Başvuru dosyanızı göndermeden önce:

  1. Lise diplomanızın aslı ve tercümesi hazır mı?
  2. YKS yerleştirme sonucunuz üniversite, fakülte ve puan türünü gösteriyor mu?
  3. Okul türünüz ek belge gerektiriyor mu (teknik lise, imam hatip, açık lise)?
  4. Açık lise not dökümü okuldan, 9-11. sınıf transkripti e-Okul’dan PDF olarak mı alındı?
  5. Tercümelerin kaşesinde Türkçe “yeminli tercüman” yazıyor mu?
  6. Adınız bütün belgelerde aynı yazılmış mı?
  7. Başvurduğunuz üniversite uni-assist ile mi çalışıyor, yoksa doğrudan başvuru mu alıyor?
  8. Dil belgeniz programın istediği seviyede mi?

Sık sorulan sorular

YKS’ye girdim ama yerleşmedim, Almanya’da okuyabilir miyim?

uni-assist’in Türkiye notlarındaki standart yol, bir Türk üniversitesine yerleşmiş olmayı şart koşar. Yerleşmediyseniz ön lisans diplomasıyla veya (yabancı uyrukluysanız ya da YÖS’e girme hakkınız varsa) YÖS yoluyla başvurabilirsiniz. Bazı durumlarda hazırlık yılı (Studienkolleg) da bir seçenek olabilir; bu konuda başvurduğunuz üniversiteye danışın.

Tercümelerin noter onaylı olması gerekir mi?

uni-assist’in Türkiye notlarında noter şartı yer almaz. Ancak belgelerin onaylı kopyaları için üniversitenin veya uni-assist’in ayrıca yazdığı kurallar olabilir. Başvurduğunuz programın güncel sayfasını okuyun.

Diplomam henüz çıkmadı, ne gönderebilirim?

Mezuniyetinize yakın bir dönemde başvuruyorsanız, okulun verdiği geçici mezuniyet belgesi veya son dönem not dökümü ile başvuru yapılabilen programlar vardır. Bu, programdan programa değişir. Diploma çıktığında asıl belgeyi göndermeniz istenir.

Notlarımı Almanya sistemine siz mi dönüştürürsünüz?

Hayır. Tercümede not, asıldaki hâliyle çevrilir. Alman not sistemine dönüşümü üniversiteler ve uni-assist kendi formülleriyle yapar.

YKS yerleştirme belgesini nereden alırım?

ÖSYM’nin aday işlemleri sisteminden, yerleştirme sonuç belgenizi alabilirsiniz. Belgede üniversite adı, fakülte ve puan türünün görünmesi gerekir. Bu belgeyi de diploma gibi yeminli tercümeyle sunun.

Birden fazla üniversiteye başvuracağım, her biri için ayrı tercüme gerekir mi?

Hayır. Aynı tercümeyi bütün başvurularınızda kullanabilirsiniz. uni-assist üzerinden başvuruyorsanız belgeler bir kez yüklenir. Doğrudan başvuru alan üniversiteler için tercümenin taranmış kopyası çoğu zaman yeterlidir; asıl istenirse ek bir onaylı örnek çıkarılabilir.

Lise diplomam kayıp, ne yapmalıyım?

Okulunuzdan diploma yerine geçen belge veya ikinci nüsha isteyin. e-Devlet’teki “Lise Mezuniyet Belgesi Sorgulama” hizmetinden barkodlu mezuniyet belgesi de alınabilir. uni-assist’in bu belgeyi kabul edip etmediğini başvurudan önce kontrol edin.

İngilizce düzenlenmiş belgelerimi de çevirtmem gerekir mi?

e-Devlet’ten alınan transkript gibi Türkçe ve İngilizce düzenlenmiş belgeler, İngilizce kabul eden programlarda çoğu zaman tercümesiz kullanılabilir. Program Almanca istiyorsa veya belge yalnızca Türkçeyse tercüme gerekir. Emin değilseniz belgeyi bize gönderin, birlikte bakalım.

Belgelerin onaylı kopyası nereden alınır?

Bazı üniversiteler, uni-assist’e yüklenen belgelerin yanında onaylı kopya da isteyebilir. Onaylı kopyayı kimin yapabileceği (okul, noter, dış temsilcilik) programın ve uni-assist’in güncel kurallarında yazar. Kopya hazırlatmadan önce bu kuralı okuyun.

Tercüme ne kadar sürede hazır olur?

Diploma ve yerleştirme belgesi gibi tek sayfalık belgeler çoğu zaman kısa sürede hazırlanır. Uzun transkriptler ve not dökümleri daha fazla zaman alır. Son başvuru tarihinizi ilk mesajınızda yazın; işi ona göre planlayalım.

Belgelerinizi birlikte kontrol edelim

Diplomanızın, YKS belgenizin ve varsa transkriptinizin fotoğrafını WhatsApp’tan gönderin. Hangi belgelerin eksik olduğunu ve tercümenin hangi dilde yapılması gerektiğini söyleyelim. Tercümenin Almanya’daki diğer kurumlarda geçip geçmeyeceğini merak ediyorsanız Türkiye’de yapılan yeminli tercüme Almanya’da kabul edilir mi? yazımıza bakın.

İnfoyed Tercüme · Meşrutiyet Caddesi 15/28, Kızılay, Çankaya / Ankara · 0312 419 20 99 · WhatsApp 0543 463 69 33

Kaynak: uni-assist, Türkiye için ülke notları (Info country by country: Türkiye).