Son güncelleme: 22 Kasım 2026
Yurt dışındaki bir hastaneden ikinci görüş isterken genellikle şu belgeler istenir: epikriz ve muayene notları, ameliyat notu, laboratuvar sonuçları, görüntülerin DICOM kopyası ve radyoloji raporları, kanser şüphesi veya tanısı varsa patoloji raporu ile preparatlar (camlar) veya parafin bloklar, ayrıca kullandığınız ilaçların listesi ve önceki tedavilerin özeti. Belgelerin dili hastaneye göre değişir; örneğin ABD’deki Fox Chase Cancer Center uluslararası hastalardan bütün tıbbi kayıtları İngilizce ister. Hangi belgenin, hangi biçimde ve hangi dilde gönderileceğini başvurduğunuz hastanenin uluslararası hasta biriminden öğrenin.
Bu yazıda ikinci görüş başvurusunun genel akışını, belge listesini, patoloji materyalinin ve görüntülerin nasıl temin edildiğini, tercümenin nasıl planlanacağını ve sağlık verilerinizi gönderirken nelere dikkat edeceğinizi anlatıyoruz. Bu yazı tıbbi tavsiye değildir. İkinci görüş alıp almamaya ve sonucunu nasıl değerlendireceğinize hekiminizle birlikte karar verin.
İkinci görüş hakkı ve Türkiye’deki hekiminiz
Hasta Hakları Yönetmeliği’nin (RG 01.08.1998/23420) 9. maddesi hastaya, mevzuattaki usullere uymak şartıyla başka hekimlerden konsültasyon isteme hakkı tanır. 15. madde de hastanın, tedavisini yürüten hekim dışında başka bir hekimden bilgi alabileceğini belirtir. Yani ikinci görüş istemek olağan bir haktır; hekiminizden gizlemeniz gerekmez.
Hekiminize ikinci görüş istediğinizi söylemenin pratik faydaları vardır:
- Hangi belgelerin önemli olduğunu en iyi o bilir.
- Patoloji materyalinin çıkışı gibi işlemler çoğu zaman hekim veya bölüm yazısıyla kolaylaşır.
- Yurt dışından gelen görüşü birlikte değerlendirebilirsiniz.
Başvuru genel olarak nasıl ilerler?
Hastaneden hastaneye değişse de akış çoğu zaman şöyledir:
- Hastane ve bölüm seçimi. Hastalığınızla ilgili bölümü olan bir merkez seçilir. Büyük hastanelerin çoğunda “International Office”, “International Patient Services” gibi uluslararası hasta birimi vardır.
- İlk başvuru. Birim kısa bir başvuru formu ve hastalığın kısa özetini ister. Mayo Clinic’in uluslararası randevu sayfası, tıbbi sorunun kısa bir açıklamasının İngilizce verilmesini ister.
- Belge gönderimi. Birim istediği belgeleri listeler ve güvenli yükleme portalı, e-posta veya kargo adresi verir.
- Değerlendirme. Uzman belgeleri inceler. Bazı merkezler yalnızca yazılı görüş verir, bazıları ek olarak görüntülü görüşme veya yüz yüze muayene önerir.
- Yazılı rapor. Sonuç yazılı rapor olarak gelir. Bu rapor da yabancı dilde olacağı için Türkiye’deki hekiminizle paylaşmadan önce tercümesi gerekebilir.
Bazı programlar belirli ülkelere hizmet vermez. Örneğin Cleveland Clinic’in sanal ikinci görüş sayfası (Kasım 2026) uluslararası hastaları kabul ettiğini, ama Türkiye’nin de aralarında bulunduğu bazı ülkelerde bu hizmetin sunulmadığını belirtir. Başvurmadan önce hastanenin ülkenizden başvuru kabul edip etmediğini kontrol edin.
Belge listesi
Fox Chase Cancer Center’ın uluslararası hasta sayfası, istenen klinik kayıtları “ilerleme notları, hastane taburcu raporu, ameliyat ve laboratuvar raporları”, önceki tedavilerin özeti ve genel sağlık durumu olarak sayar. Diğer merkezlerin listeleri de benzer bir çekirdek üzerine kuruludur:
| Belge | Türkiye’de nereden alınır | Not |
|---|---|---|
| Epikriz (taburcu özeti) | e-Nabız veya hastane | Her yatış için ayrı |
| Poliklinik muayene notları | Hastane | Tanı süreci ve takip için |
| Ameliyat notu | Ameliyatın yapıldığı hastane | Ameliyat geçirdiyseniz |
| Laboratuvar sonuçları | e-Nabız veya hastane | Birim ve referans aralığıyla |
| Radyoloji raporları | e-Nabız veya hastane | Her tetkikin kendi raporu |
| Görüntülerin DICOM kopyası | Tetkiki yapan hastane | CD, DVD, USB veya portal |
| Patoloji raporu | e-Nabız veya hastane | Biyopsi ve ameliyat materyali |
| Patoloji preparatları veya blokları | Hastanenin patoloji bölümü | Merkez isterse |
| İlaç listesi | Reçeteler, e-Nabız | Etken madde, doz, başlama tarihi |
| Önceki tedavilerin özeti | Hekiminiz | Kemoterapi, radyoterapi, cerrahi |
| Alerji ve kronik hastalık bilgisi | Hekiminiz, e-Nabız | Kısa liste |
Bu belgelerin çoğunu nasıl indireceğinizi e-Nabız’dan epikriz, tahlil ve görüntüleme raporu indirme yazımızda anlattık.
Görüntüler: rapor tek başına yetmez
Radyolojik ikinci görüşte uzman görüntülerin kendisine bakmak ister. Fox Chase’in sayfası BT, MR, PET ve mamografi gibi tetkiklerin DICOM formatında gönderilmesini ve her görüntü setinin yazılı raporuyla birlikte verilmesini ister. DICOM (Digital Imaging and Communications in Medicine), tıbbi görüntüler için uluslararası standarttır ve ISO 12052 olarak tanınır.
e-Nabız’da görüntüleri görüntüleyip hekimlerle paylaşabilirsiniz; Sağlık Bakanlığı’nın 2025 kılavuzunda dosya olarak indirmeden söz edilmez. Bu nedenle DICOM kopyasını genellikle tetkiki yaptırdığınız hastanenin radyoloji biriminden istersiniz. Pratik notlar:
- Ekran görüntüsü, fotoğraf veya JPEG dosyası çoğu zaman yeterli değildir.
- Merkez karşılaştırma için eski tetkikleri de isteyebilir; önceki çekimlerin kopyasını da hazır tutun.
- CD’yi kargoya vermeden önce bilgisayarda açılıp açılmadığını kontrol edin.
- Merkez bir yükleme portalı veriyorsa dosyaları oraya yüklemek, kargodan daha hızlı ve izlenebilirdir.
Patoloji: rapor, preparat ve blok
Kanser şüphesi veya tanısı olan dosyalarda patoloji incelemesi ikinci görüşün merkezindedir. ABD Ulusal Kanser Enstitüsü’nün (NCI) patoloji raporları bilgi notu, patolojide ikinci görüş için preparatların (camların) ve/veya parafin bloğun gerektiğini ve bunların ilk incelemeyi yapan patologdan veya hastaneden alınabileceğini belirtir. Fox Chase de ilk tanı dokusunun ve sonraki biyopsilerin parafin blok veya cam preparat olarak, her birinin yazılı raporuyla birlikte gönderilmesini ister.
Türkiye’de bu materyal genellikle şöyle temin edilir:
- İncelemenin yapıldığı hastanenin patoloji bölümüne dilekçeyle başvurulur.
- Hastaneler orijinal blok yerine ek kesit (boyasız lam) hazırlayabilir ya da materyali iade şartıyla verebilir; koşulları hastaneden öğrenin.
- Teslim, iade ve kargo koşullarını hastaneden yazılı olarak öğrenin.
- Patoloji raporunun ve gerekiyorsa ek boyama sonuçlarının imzalı nüshasını da isteyin.
Materyali yurt dışına göndermeden önce karşı merkezin gönderim talimatını (adres, ambalaj, kurye, eşlik edecek form) alın. Patoloji raporunun bölümlerini epikriz, ameliyat notu ve patoloji raporu farkı yazımızda anlattık.
Dil ve tercüme
Belgelerin hangi dilde olması gerektiğini merkez belirler. Örnekler:
- Fox Chase Cancer Center (ABD): Bütün tıbbi kayıtların İngilizce gönderilmesini ister.
- Cleveland Clinic (ABD): Uluslararası hastaların kayıtlarını güvenli platforma İngilizce yükleyebileceğini belirtir.
- Mainz Üniversite Hastanesi (Almanya): Uluslararası hasta başvuru sayfası tıbbi raporların İngilizce veya Almanca olmasını ve üç aydan eski olmamasını, görüntülerin DICOM biçiminde gönderilmesini ister; gerekirse görüşmeler için tercümanı uluslararası birim ayarlar. Başka bir Alman hastanesine başvuruyorsanız o hastanenin şartını kendi biriminden öğrenin.
Tercümeyi planlarken:
- Önce merkezin listesini alın. Her belgeyi değil, istenenleri çevirtin.
- Hangi belgenin tam, hangisinin özet çevrileceğini sorun. Kalın bir dosyada merkez bazı belgelerin yalnızca ilgili bölümünü isteyebilir.
- Terminoloji tutarlı olsun. Aynı tanı ve ilaç adı bütün belgelerde aynı karşılıkla verilmelidir. Tercümede genellikle tanı adları uluslararası terimlerle, ilaçlar etken madde adıyla verilir.
- Kısaltmalar açılır. Türkçe epikrizlerdeki bazı kısaltmaların İngilizcesi farklıdır (KOAH/COPD, KAH/CAD gibi). Örnekler için epikriz kısaltmaları yazımıza bakın.
- Rakamlar, birimler ve tarihler değişmez. Ölçüm birimleri dönüştürülmez; tarihler karışıklık yaratmayacak biçimde yazılır.
- Gelen raporu da düşünün. Yurt dışından gelen yazılı görüşü Türkiye’deki hekiminiz için Türkçeye çevirtmeniz gerekebilir.
İkinci görüş için hekim incelemesine yönelik tercümelerde çoğu zaman yeminli tercüme yeterlidir; noter onayı genellikle sigorta, vize veya resmî başvurularda gündeme gelir. Merkez özel bir biçim istiyorsa ona uyun. İlgili hizmetimiz: medikal tercüme.
Kısa bir hasta özeti hazırlayın
Merkezler çoğu zaman belgelerin yanında birkaç cümlelik bir özet ister. Bu özeti hekiminizle birlikte hazırlamanız en iyisidir. Genellikle şunları içerir:
- Ana tanı veya şüphelenilen durum ve tanı tarihi,
- Yapılan önemli tetkikler ve tedaviler (tarihleriyle),
- Şu anki durum ve kullanılan ilaçlar,
- İkinci görüşten beklenen soru: örneğin “önerilen tedavi seçeneği hakkında görüş” gibi net bir soru.
Net bir soru, uzmanın dosyayı amacınıza göre incelemesini kolaylaştırır. Tanıyı veya tedaviyi kendi yorumunuzla yazmayın; belgelerdeki ifadeleri esas alın.
Sağlık verilerinizi gönderirken
Sağlık verileri 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 6. maddesine göre özel nitelikli kişisel veridir. Kanunun yurt dışına aktarımı düzenleyen 9. maddesi 7499 sayılı Kanunla değişti (RG 12.03.2024; yürürlük 01.06.2024). Bu kurallar özellikle hastane, aracı kurum veya tercüme bürosu gibi veri sorumlularının verinizi yurt dışına aktarmasında önem taşır. Değişiklikten sonra açık rıza, yalnızca arızi (düzenli olmayan, bir veya birkaç kez gerçekleşen) aktarım hâllerinden biri olarak, ilgili kişinin olası riskler hakkında bilgilendirilmesi kaydıyla bir aktarım dayanağıdır.
Pratikte:
- Bir kurum belgelerinizi sizin adınıza yurt dışına gönderecekse size aydınlatma metni sunmalı ve gerekirse açık rızanızı ayrıca almalıdır.
- Büromuz tıbbi belgelerin tercümesinde size KVKK kapsamında aydınlatma metni sunuyor ve açık rızanızı alıyor; isterseniz ayrıca gizlilik sözleşmesi de imzalanıyor.
- Belgeleri kendiniz gönderiyorsanız merkezin güvenli yükleme portalını kullanın; şifresiz genel e-posta veya mesajlaşma gruplarından kaçının.
- Yalnızca istenen belgeleri gönderin. Kimlik numaranız gibi gereksiz bilgiler gerekmiyorsa görünmesin.
- e-Nabız’da paylaşım açtıysanız süresini sınırlayın ve iş bitince kapatın.
Masraf ve sigorta
İkinci görüş ücretleri hastaneye göre değişir; merkezler genellikle ücreti başvuru sırasında bildirir. Mainz Üniversite Hastanesi’nin kontrol listesi, uzman belgeleri inceledikten sonra tedavi ve maliyet tahmini verildiğini, ardından ödeme garantisi veya ön ödeme istendiğini anlatır. Masrafın sigortadan karşılanıp karşılanmayacağı poliçenize bağlıdır; yurt dışı sağlık harcamalarının geri alınması için yurt dışı tedavi masrafı yazımıza bakın.
Görüntülü görüşme ve tercüman
Bazı merkezler yazılı raporun yanında hekimle görüntülü görüşme veya yüz yüze muayene önerir. Cleveland Clinic’in sayfası görüntülü görüşmenin her yerde sunulmadığını belirtir. Mayo Clinic’in uluslararası randevu sayfası, başvuruda hastanın tercümana ihtiyacı olup olmadığının ve hangi dilde olduğunun belirtilmesini ister; Mainz Üniversite Hastanesi’nin kontrol listesinde de tercümanı gerekirse uluslararası birimin ayarladığı yazar. Görüşmeye hazırlanırken:
- Sormak istediğiniz soruları önceden yazın ve hekiminizle gözden geçirin.
- Görüşmede kullanılacak dili ve tercüman ihtiyacını başvuruda bildirin.
- Görüşmeden sonra yazılı raporu isteyin; sözlü bilgiyle yetinmeyin.
Başvurudan önce kontrol listesi
- Merkezin ülkenizden başvuru kabul ettiğini teyit ettiniz mi?
- Merkezin yazılı belge listesini ve kabul ettiği dili aldınız mı?
- Her yatışın epikrizi ve ameliyat notu dosyada mı?
- Görüntüler DICOM olarak ve raporlarıyla birlikte hazır mı?
- Patoloji materyali gerekiyorsa hastaneden teslim ve iade koşullarını öğrendiniz mi?
- İlaç listesi etken madde ve dozlarla yazıldı mı?
- Kısa hasta özeti ve net soru hazır mı?
- Tercüme edilecek belgeler merkezin listesine göre seçildi mi?
- Belgeler güvenli kanal üzerinden gönderilecek mi?
Sık yapılan hatalar
- Yalnızca raporları göndermek: Görüntü ve patoloji incelemesinde uzman çoğu zaman görüntünün ve dokunun kendisini görmek ister.
- Ekran görüntüsü göndermek: DICOM yerine fotoğraf veya JPEG dosyası çoğu zaman yetersizdir.
- Her şeyi çevirtmek: Merkezin istemediği belgeleri çevirtmek zaman ve masraf yaratır.
- Tutarsız terimler: Aynı tanının belgelerde farklı karşılıklarla çevrilmesi karışıklık doğurur.
- Eski belgeleri unutmak: Karşılaştırma için önceki tetkiklerin de gönderilmesi gerekebilir.
- Gönderim talimatını beklememek: Patoloji bloklarını talimatsız kargolamak kayıp veya gecikme riskini artırır.
Örnek durum
Ankara’da meme kanseri tanısı alan bir hasta, ABD’deki bir kanser merkezinden ikinci görüş istiyor. Merkezin uluslararası birimi belgelerin İngilizce olmasını, görüntülerin DICOM gönderilmesini ve patoloji materyalinin raporla birlikte yollanmasını istiyor. Hasta e-Nabız’dan epikrizini ve patoloji raporunu indiriyor, mamografi ve MR’ın DICOM kopyasını hastaneden alıyor, patoloji bölümünden preparatları dilekçeyle istiyor. Epikriz, patoloji ve radyoloji raporları İngilizceye çevriliyor; merkezin yazılı görüşü geldiğinde rapor Türkçeye çevrilip Türkiye’deki onkoloğuyla paylaşılıyor.
Sık sorulan sorular
Yurt dışında ikinci görüş için hangi belgeler gerekir?
Genellikle epikriz, muayene notları, ameliyat notu, laboratuvar sonuçları, görüntülerin DICOM kopyası ve raporları, patoloji raporu ve gerekirse preparat veya bloklar, ilaç listesi ve önceki tedavilerin özeti istenir. Kesin listeyi merkez verir.
Belgeleri İngilizceye çevirtmem şart mı?
Merkeze bağlıdır. Fox Chase Cancer Center bütün kayıtları İngilizce ister; Almanya’daki Mainz Üniversite Hastanesi İngilizce veya Almanca rapor kabul eder. Merkezin uluslararası hasta biriminden sorun.
Tercümenin noter onaylı olması gerekir mi?
Hekim incelemesi için genellikle gerekmez; yeminli tercüme yeterli olur. Sigorta, vize veya resmî başvurularda kurum noter onayı isteyebilir.
MR görüntülerimi nasıl gönderirim?
Tetkiki yaptırdığınız hastaneden DICOM kopyası isteyin. Merkez bir yükleme portalı veriyorsa dosyaları oraya yükleyin; yoksa CD veya USB’yi kargoyla gönderin.
Patoloji bloklarımı alabilir miyim?
Patoloji bölümüne dilekçeyle başvurabilirsiniz. Bazı hastaneler orijinal blok yerine ek kesit verir veya iade şartı koyar. Koşulları hastaneden öğrenin.
e-Nabız’dan indirdiğim belgeler yeterli mi?
Epikriz, tahlil ve patoloji raporu için çoğu zaman yeterlidir. Görüntüler için genellikle DICOM kopyası, bazı merkezler için de hastanenin imzalı raporu gerekir.
Türkiye’deki hekimime ikinci görüş aldığımı söylemeli miyim?
Hasta Hakları Yönetmeliği başka hekimlerden konsültasyon isteme hakkı tanır. Hekiminize söylemek belgeleri toplamayı ve gelen görüşü değerlendirmeyi kolaylaştırır.
Yurt dışından gelen raporu Türkçeye çevirtmeli miyim?
Türkiye’deki hekiminiz yabancı dili rahat okuyorsa gerekmeyebilir. Okumuyorsa veya rapor bir kuruma sunulacaksa Türkçe tercümesi gerekir.
Sağlık verilerimi yurt dışına göndermek KVKK’ya aykırı mı?
Sağlık verisi özel nitelikli veridir ve yurt dışına aktarım KVKK m.9’a tabidir. Bir kurum sizin adınıza gönderiyorsa sizi bilgilendirmeli ve gerekirse açık rızanızı almalıdır. Kendiniz gönderirken güvenli kanal kullanın.
Belgelerin asıllarını mı göndermeliyim?
Çoğu merkez tarama veya PDF ile çalışır; asıl belgelerinizi kendinizde saklayın. Patoloji materyali ve görüntü CD’si gibi fiziksel gönderimler istenirse merkezin talimatına uyun. Kargoya verdiğiniz her şeyin listesini ve gönderi takip numarasını saklayın.
Değerlendirme ne kadar sürer?
Merkeze göre değişir. Cleveland Clinic’in sayfası, kayıtlar ulaştıktan sonra birkaç gün içinde uzmanla eşleştirme yapıldığını söyler; toplam süre için merkezden bilgi alın. Eksik belge süreyi uzatabilir.
İlgili rehberler
- e-Nabız’dan epikriz, tahlil ve görüntüleme raporu indirme
- Epikriz, ameliyat notu ve patoloji raporu farkı
- Yurt dışı tedavi masrafını geri alma: belgeler
Dosyanızı birlikte hazırlayalım
Merkezin istediği belge listesini ve tercüme edilecek raporların hangileri olduğunu WhatsApp’tan iletin; raporların kendisini hangi yolla göndereceğinizi birlikte belirleyelim. Hangi belgelerin tercüme edileceğini ve tercümenin biçimini birlikte planlayalım; tıbbi değerlendirmeyi hekimler yapar.
İnfoyed Tercüme · Meşrutiyet Caddesi 15/28, Kızılay, Çankaya / Ankara · 0312 419 20 99 · WhatsApp 0543 463 69 33
Kaynaklar: Hasta Hakları Yönetmeliği (RG 01.08.1998/23420) m.9, 15; Fox Chase Cancer Center, International Patients – Request an Appointment sayfası; Cleveland Clinic, Virtual Second Opinions sayfası (Kasım 2026); Mayo Clinic, International Appointments sayfası; Universitätsmedizin Mainz, Treatment inquiries sayfası ve Check list treatment inquiry; ABD Ulusal Kanser Enstitüsü (NCI), Pathology Reports bilgi notu (gözden geçirme 08.08.2022); DICOM Standards Committee, dicomstandard.org; Sağlık Bakanlığı, e-Nabız V.2.1 Kullanım Kılavuzu (2025); 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m.6, m.9 (7499 sayılı Kanunla değişik, RG 12.03.2024).

