Veraset ilamı yurt dışında nasıl kullanılır?

Son güncelleme: 18 Kasım 2026

Türkiye’de alınan mirasçılık belgesi (halk arasındaki adıyla veraset ilamı), yurt dışındaki bir banka hesabını kapatmak, bir sigorta ödemesini almak veya yurt dışındaki bir malı devralmak için kullanılabilir. Bunun için belgeye genellikle apostil alınır ve belge, kullanılacağı ülkenin diline tercüme edilir. Apostil, belge noterden alındıysa valilik veya kaymakamlıktan, mahkemeden alındıysa adli yargı adalet komisyonu başkanlığından verilir. Ancak her ülke Türk mirasçılık belgesini aynı ölçüde kabul etmez; özellikle taşınmazlarda kendi belgesini isteyebilir.

Bu yazıda veraset ilamının yurt dışında hangi işlerde kullanıldığını, apostil ve tercümenin nasıl hazırlanacağını, Almanya’daki özel durumu ve sık yapılan hataları anlatıyoruz. Bu yazı hukuki danışmanlık değildir; miras uyuşmazlığı veya yüksek değerli mal varlığı söz konusuysa bir avukata danışın.

Mirasçılık belgesi nedir, nereden alınır?

Mirasçılık belgesi, vefat eden kişinin mirasçılarını ve her birinin miras payını gösteren resmî belgedir. Türkiye’de iki yerden alınabilir:

  • Noter: Nüfus kayıtları yeterliyse ve yargılama gerekmiyorsa, mirasçılardan biri notere başvurarak belgeyi alabilir. Bu yol genellikle daha hızlıdır.
  • Sulh hukuk mahkemesi: Yargılama gerekiyorsa, nüfus kayıtları yeterli değilse veya belgeyi isteyen kişi yabancıysa, başvuru sulh hukuk mahkemesine yapılır.

e-Devlet yeni bir mirasçılık belgesi düzenlemez; daha önce alınmış belgeleri gösterir. Yurt dışında kullanılacak belge için noterden veya mahkemeden alınan aslı esas alınır.

Önemli: Mirasçılık belgesi alınabilmesi için ölümün Türkiye’de nüfus kaydına işlenmiş olması gerekir. Vefat yurt dışında olduysa, önce ölümün Türkiye’de nüfusa işlenmesi gerekir. Bunun olağan yolu, yerel ölüm belgesinin o ülkedeki Türk temsilciliğine verilmesidir; konsolosluk.gov.tr’ye göre temsilciliğe verilen bu belgeler için Türkçe tercüme gerekmez. Yabancı ölüm belgesiyle doğrudan Türkiye’deki nüfus müdürlüğüne başvurulursa Türkçe tercüme ve apostil veya konsolosluk tasdiki istenebilir.

Yurt dışında hangi işlerde kullanılır?

En sık karşılaştığımız durumlar şunlardır:

  • Yurt dışındaki banka hesapları: Vefat edenin yurt dışında yaşadığı dönemden kalan hesaplar.
  • Hayat sigortası ve emeklilik fonları: Yabancı sigorta şirketlerinden ödeme alınması.
  • Yurt dışındaki taşınmazlar: Ev, arsa veya dairenin mirasçılara geçirilmesi.
  • Şirket payları ve araçlar: Yurt dışında kayıtlı şirket hisseleri veya araçların devri.
  • Kira ve sözleşme ilişkileri: Vefat edenin yurt dışındaki kira sözleşmesinin sonlandırılması veya depozitonun iadesi.

Her kurum kendi kuralını uygular. Bazı bankalar Türk mirasçılık belgesini apostil ve tercümeyle kabul ederken, bazıları ek belgeler veya kendi ülkesinin mahkemesinden alınmış bir belge ister. İşleme başlamadan önce kurumdan yazılı olarak hangi belgeleri istediğini öğrenin.

Yurt dışındaki kurumlar genellikle hangi belgeleri ister?

Mirasçılık belgesi çoğu zaman tek başına yeterli olmaz. Yurt dışındaki bir banka veya sigorta şirketi genellikle bir dosya ister. Sık istenen belgeler şunlardır:

  • Ölüm belgesi: Vefat Türkiye’de olduysa çok dilli ölüm kayıt örneği (Formül C) işinizi kolaylaştırabilir. Bu belge, Viyana Sözleşmesi’ne taraf ülkelerde kural olarak tercüme gerektirmez.
  • Mirasçılık belgesi: Apostilli ve tercümeli.
  • Mirasçıların kimlik belgeleri: Pasaport kopyaları; bazı kurumlar bu kopyaların noter onaylı olmasını ister.
  • Mirasçıların banka bilgileri: Ödemenin yapılacağı hesap bilgileri.
  • Vasiyetname: Varsa, açılış ve okunma kararıyla birlikte.
  • Kurumun kendi formları: Bankalar ve sigorta şirketleri çoğu zaman kendi beyan formlarını doldurtur.

Her mirasçının ayrı ayrı imza vermesi gerekebilir. Mirasçı sayısı arttıkça dosya da büyür; bu yüzden işe başlamadan önce bütün mirasçıların güncel adreslerini ve pasaport bilgilerini bir listede toplamak, yazışmaları hızlandırır. Mirasçılardan biri işlemleri yürütecekse, diğerlerinin ona vekâletname vermesi süreci hızlandırır.

Vasiyetname varsa

Vefat eden kişi bir vasiyetname bırakmışsa, mirasçılık belgesinin yanında vasiyetnamenin de yurt dışındaki kuruma sunulması gerekebilir. Türkiye’de vasiyetname, sulh hukuk mahkemesinde açılır ve ilgililere okunur. Yurt dışında kullanılacaksa, vasiyetnamenin ve açılış kararının da apostilli ve tercümeli olması istenebilir. Vasiyetnamede bir yabancı mal varlığından söz ediliyorsa, o ülkenin vasiyetnameyi nasıl değerlendireceğini bir avukata sormanız önemlidir.

Masraf kalemleri

Toplam masrafı hesaplarken şu kalemleri göz önünde bulundurun:

  • Mirasçılık belgesi masrafı: Noter ücreti veya mahkeme harcı. Tutar belge sayfası ve mirasçı sayısına göre değişir.
  • Apostil: Valilik, kaymakamlık veya adalet komisyonundaki işlem.
  • Tercüme ve noter onayı: Mirasçılık belgesi mirasçı sayısına göre bir ile birkaç sayfa arasında değişir. Apostil şerhi de tercüme edilir ve sayfa hesabına katılır.
  • Kargo: Asıl belgelerin yurt dışına güvenli gönderimi.
  • Yurt dışında avukat veya noter ücreti: Taşınmaz gibi karmaşık işlemlerde gerekebilir.

Belgenizin fotoğrafını gönderirseniz tercüme gereken sayfaları ve tercümenin biçimini birlikte belirleyebiliriz.

Apostil: hangi makam verir?

Türkiye’de apostil yetkisi belgenin türüne göre ayrılır:

Belgeyi düzenleyenApostili veren
Noter (mirasçılık belgesi)Valilik veya kaymakamlık
Sulh hukuk mahkemesi (veraset ilamı)Adli yargı adalet komisyonu başkanlığı
Noter onaylı tercümeValilik veya kaymakamlık

Mahkeme kararları için elektronik apostil (e-Apostil) uygulaması da bulunmaktadır. Belgenizin bu kapsamda olup olmadığını ve kullanılacağı ülkenin elektronik apostili kabul edip etmediğini önceden kontrol edin.

Apostil sözleşmesine taraf olmayan ülkeler: Belge, apostil yerine bir tasdik zincirinden geçer: önce Türkiye’deki ilgili makamlar ve Dışişleri Bakanlığı, sonra o ülkenin Türkiye’deki büyükelçiliği veya konsolosluğu. Ayrıntıyı apostil mi, konsolosluk tasdiki mi? yazımızda anlattık. Apostil ile Dışişleri ve konsolosluk tasdiki işlemlerinin takibini büromuz yapabilir.

Tercüme: nerede ve hangi sırayla?

Tercümenin nerede yapılacağı, belgeyi kullanacak ülkenin kuralına bağlıdır:

  • Türkiye’de yapılan tercüme: Yeminli tercüman tarafından yapılır ve noterde onaylanır. Belgeyi kullanacak kurum isterse, noter onaylı tercümeye de apostil alınabilir.
  • Gidilecek ülkede yapılan tercüme: Bazı ülkeler yalnızca kendi yeminli tercümanlarının çevirisini kabul eder. Bu durumda Türkiye’de yalnızca belgenin apostili alınır, tercüme o ülkede yapılır.

Pratik sıra şöyledir:

  1. Mirasçılık belgesinin aslını alın.
  2. Belgeye apostil aldırın.
  3. Belgeyi ve apostil şerhini birlikte tercüme ettirin.
  4. Kurum isterse noter onaylı tercümeye de apostil aldırın.

Türkiye’de yapılan tercümenin yurt dışında kabul edilip edilmediğini Almanya örneği üzerinden Türkiye’de yapılan yeminli tercüme Almanya’da kabul edilir mi? yazımızda anlattık.

Almanya’da durum

Almanya, Türk vatandaşlarının mirası en sık gündeme gelen ülkedir. Türkiye ile Almanya arasında 1929 tarihli Konsolosluk Sözleşmesi’ne ek bir tereke anlaşması bulunmaktadır. Alman hukuk literatüründe, bu anlaşma uyarınca vefat eden kişi Türk vatandaşıysa, Türk mirasçılık belgesinin taşınır mallar bakımından Almanya’da tanınabileceği belirtilmektedir. Vefat eden kişi Türk vatandaşlığından çıkmış ve yalnızca Alman vatandaşıysa bu kolaylık uygulanmayabilir.

Uygulamada şunlara dikkat edin:

  • Banka hesapları: Alman bankaları, Türk mirasçılık belgesini apostil ve Almanca tercümeyle birlikte kabul edebilir. Ancak bankanın ek belge veya Alman mahkemesinden alınmış bir mirasçılık belgesi (Erbschein) isteme ihtimali vardır.
  • Taşınmazlar: Almanya’daki bir taşınmazın tapuda mirasçılara geçirilmesi için Alman makamları kendi usullerine göre düzenlenmiş belge isteyebilir. Bu konuda bir Alman avukatına veya notere danışın.
  • Tercüme: Alman kurumları çoğu zaman Almanya’da yeminli tercümanın yaptığı çeviriyi tercih eder. Kurum Türkiye’de yapılan tercümeyi kabul ediyorsa, tercümenin Almanca tercüme kurallarına uygun yapılması gerekir.

Ters yönde de bir not: Alman mahkemesinin verdiği mirasçılık belgesi Türkiye’deki mallar için doğrudan kullanılamayabilir. Türkiye’deki mallar için Türkiye’de mirasçılık belgesi alınması önerilir.

Tercümede dikkat ettiğimiz noktalar

Mirasçılık belgesinin tercümesi, payların doğru aktarılması bakımından hassastır:

  • Miras payları kesir olarak aslındaki gibi aktarılır (örneğin 6/24). Paylar sadeleştirilmez veya yüzdeye çevrilmez.
  • Mirasçıların adları pasaporttaki yazımla verilir. Pasaportu olmayan mirasçılar için nüfus kaydındaki yazım esas alınır.
  • Akrabalık ilişkileri doğru terimle çevrilir: eş, çocuk, torun, kardeş gibi.
  • Mahkeme veya noter bilgileri, karar numarası, esas numarası ve tarih eksiksiz aktarılır.
  • Kesinleşme şerhi varsa ayrıca çevrilir.
  • Apostil şerhi tercümeye dâhil edilir.

Fiyat için noter onaylı tercüme sayfamıza bakabilirsiniz.

Vefat yurt dışında olduysa

Türk vatandaşı yurt dışında vefat ettiyse, mirasçılık belgesi alınmadan önce ölümün Türkiye’deki nüfus kaydına işlenmesi gerekir. Bunun iki yolu vardır:

  • Yurt dışındaki Türk temsilciliği: Ölüm, yerel ölüm belgesinin bulunulan ülkedeki Türk temsilciliğine verilmesiyle bildirilir. Temsilcilik ölümü sistem üzerinden tescil eder; bu yapılamazsa belgeyi kişinin kayıtlı olduğu nüfus müdürlüğüne gönderir.
  • Türkiye’deki nüfus müdürlüğü: Yakınlar, yabancı ölüm belgesini apostilli ve Türkçe tercümeli olarak nüfus müdürlüğüne sunabilir.

Ölüm belgesi çok dilli formatta (CIEC formatında) verildiyse, tercüme gerekmeyebilir. Ölüm kaydı işlendikten sonra mirasçılık belgesi için notere veya mahkemeye başvurulabilir. Bu adım atlanırsa, noter veya mahkeme belgeyi düzenleyemez ve süreç haftalarca uzayabilir. Ölüm kaydının işlenip işlenmediğini, vefat edenin nüfus kayıt örneğine bakarak kontrol edebilirsiniz; kayıtta ölüm tarihi görünüyorsa bir sonraki adıma geçebilirsiniz.

Yurt dışında yaşayan mirasçılar

Mirasçılardan biri yurt dışında yaşıyorsa, Türkiye’deki işlemleri yapmak için genellikle bir avukata veya bir yakına vekâletname verir. Vekâletname, bulunduğu ülkedeki Türk konsolosluğunda düzenlenebilir. Yabancı noterde düzenlenen vekâletname ise apostil ve Türkçe tercüme gerektirir. Ayrıntıları yurt dışından vekâletname yazımızda anlattık.

Adım adım süreç

  1. Ölümün nüfusa işlendiğini kontrol edin. Vefat yurt dışında olduysa, önce ölüm kaydını Türkiye’de işletin.
  2. Mirasçılık belgesini alın. Noter veya sulh hukuk mahkemesinden.
  3. Yurt dışındaki kurumun şartlarını öğrenin. Hangi belgeyi, hangi onayla ve hangi dilde istediğini yazılı olarak sorun.
  4. Apostil aldırın. Noter belgesi için valilik veya kaymakamlık, mahkeme belgesi için adalet komisyonu başkanlığı.
  5. Tercümeyi yaptırın. Kurumun kabul ettiği yerde ve biçimde.
  6. Belgeleri gönderin. Asıl belgeler için takip numaralı kargo kullanın ve hepsinin renkli taramasını saklayın.

Sık yapılan hatalar

  • Ölümü nüfusa işletmeden başvurmak: Ölüm kaydı işlenmeden mirasçılık belgesi alınamaz.
  • Apostil ve tercümenin sırasını karıştırmak: Apostil önce belgeye alınır; tercüme apostil şerhini de kapsamalıdır.
  • Yanlış makama gitmek: Mahkemeden alınan belge için valiliğe, noterden alınan belge için adliyeye gitmek zaman kaybettirir.
  • Payları yuvarlamak: Tercümede miras payları aslındaki kesirlerle verilmelidir.
  • Kurumun şartını sormadan tercüme yaptırmak: Bazı kurumlar yalnızca kendi ülkesindeki tercümeyi kabul eder.
  • Mirası reddetme süresini kaçırmak: Türk Medeni Kanunu’na göre miras, kural olarak üç ay içinde reddedilebilir. Vefat edenin borçları olabilir; yurt dışındaki mal varlığını araştırırken bu süreyi göz önünde bulundurun.

İki örnek durum

Annesi Almanya’da vefat eden ve Ankara’da yaşayan bir kızı, annesinin Alman bankasındaki hesabını kapatmak istiyor. Önce ölüm belgesinin Türkiye’de nüfusa işlenmesini sağlar. Ardından noterden mirasçılık belgesi alır ve kaymakamlıktan apostil aldırır. Banka, belgenin Almanya’da yeminli tercümanca çevrilmesini istediği için tercümeyi Almanya’da yaptırır. Banka ek belge isterse, Alman bir avukattan destek alır.

Babası İngiltere’de bir hayat sigortası bırakan bir mirasçı. Sigorta şirketi, mirasçılık belgesinin apostilli kopyasını ve İngilizce tercümesini ister. Mirasçı belgeyi Türkiye’de tercüme ettirir, noterde onaylatır ve sigorta şirketinin istediği biçimde gönderir.

Sık sorulan sorular

Veraset ilamı ile mirasçılık belgesi aynı şey mi?

Evet. Kanundaki adı mirasçılık belgesidir; halk arasında veraset ilamı denir. Mahkemeden alınan belge “ilam” niteliğindedir, noterden alınan belge ise “mirasçılık belgesi” olarak düzenlenir. Yurt dışındaki kurumlar için ikisi de aynı amaca hizmet eder, ama apostil makamları farklıdır.

e-Devlet çıktısı yurt dışında kullanılabilir mi?

e-Devlet yeni bir mirasçılık belgesi düzenlemez, yalnızca daha önce alınmış belgeleri gösterir. Yurt dışında kullanılacak belge için noterden veya mahkemeden alınmış aslının apostilli olması daha güvenlidir.

Apostil ne kadar sürede alınır?

Noter belgeleri için valilik ve kaymakamlıklarda apostil işlemi genellikle kısa sürede yapılır. Mahkeme belgelerinde süre adliyenin yoğunluğuna bağlıdır. Elektronik apostil kullanılabiliyorsa süre kısalabilir.

Mirasçılık belgesinin bir geçerlilik süresi var mı?

Mirasçılık belgesinin kanunda yazılı bir geçerlilik süresi yoktur. Ancak yurt dışındaki kurumlar yakın tarihli bir örnek isteyebilir. Ayrıntı için tercümenin geçerlilik süresi yazımıza bakabilirsiniz.

Mirasçılardan biri yabancı uyruklu, noterden belge alabilir miyim?

Belgeyi isteyen kişi yabancı uyrukluysa, talep başka bir yabancılık unsuru taşıyorsa (örneğin mirasçılardan biri yabancı uyrukluysa) veya nüfus kayıtları yeterli değilse, noter belge düzenleyemez; başvuru sulh hukuk mahkemesine yapılır. Bu konuda bir avukattan destek almanız iyi olur.

Tercümeyi Türkiye’de mi, yurt dışında mı yaptırmalıyım?

Belgeyi kullanacak kurumun kuralına bağlıdır. Kurum Türkiye’de yapılan noter onaylı tercümeyi kabul ediyorsa, Türkiye’de yaptırmak çoğu zaman daha pratiktir. Kurum kendi ülkesinin yeminli tercümanını istiyorsa, tercüme orada yapılmalıdır.

Yurt dışındaki taşınmaz için Türk mirasçılık belgesi yeterli mi?

Çoğu zaman tek başına yeterli olmayabilir. Taşınmazlar genellikle bulundukları ülkenin hukukuna tabidir ve o ülkenin makamları kendi usullerine göre düzenlenmiş bir belge isteyebilir. O ülkede bir avukata veya notere danışın.

Mirasçılardan biri yurt dışında, belgeyi nasıl alabilir?

Mirasçılık belgesini mirasçılardan herhangi biri isteyebilir; bütün mirasçıların birlikte başvurması gerekmez. Yurt dışında yaşayan bir mirasçı, Türkiye’deki bir yakınına veya bir avukata vekâletname vererek belgeyi aldırabilir. Belge alındıktan sonra apostil ve tercüme işlemleri de vekil aracılığıyla yürütülebilir.

Belgenin kaç örneğini almalıyım?

Yurt dışında birden fazla kuruma (örneğin iki ayrı bankaya ve bir sigorta şirketine) başvuracaksanız, her kurum asıl belge veya onaylı örnek isteyebilir. Mirasçılık belgesinin birden fazla örneğini almak ve her birine apostil aldırmak, belgeyi kurumlar arasında dolaştırmaktan daha güvenlidir.

Mirasçılık belgesinde hata varsa ne yapılır?

Belgede bir mirasçı eksikse veya paylar hatalıysa, belgenin düzeltilmesi veya iptali için mahkemeye başvurmak gerekebilir. Hatalı bir belgeyi tercüme ettirip yurt dışında kullanmak, ileride daha büyük sorunlara yol açar. Tercüman, asıl belgedeki bir hatayı tercümede düzeltemez; belgeyi olduğu gibi çevirmek zorundadır. Bu yüzden belgeyi tercümeye vermeden önce mirasçıların adlarını ve paylarını bir kez kontrol edin.

İlgili rehberler

Belgenizi birlikte kontrol edelim

Mirasçılık belgenizin ve yurt dışındaki kurumun belge listesinin fotoğrafını WhatsApp’tan gönderin. Apostil sırasını ve tercümenin nerede yapılması gerektiğini birlikte değerlendirelim.

İnfoyed Tercüme · Meşrutiyet Caddesi 15/28, Kızılay, Çankaya / Ankara · 0312 419 20 99 · WhatsApp 0543 463 69 33

Bu yazı genel bilgi içindir ve hukuki danışmanlık değildir. Miras uyuşmazlıklarında bir avukata danışın.

Kaynaklar: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.598 ve m.606; Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesinin Uygulanması Hakkında Genelge; Türkiye-Almanya 1929 Konsolosluk Sözleşmesi eki tereke anlaşması (Alman literatüründe “Nachlassabkommen”), ZErb 08/2024 değerlendirmesi.