Diplomamı kaybettim: ikinci nüsha nasıl alınır?

Son güncelleme: 21 Kasım 2026

Üniversite diplomanızı kaybettiyseniz mezun olduğunuz üniversiteden ikinci nüsha diploma isteyebilirsiniz. Başvuru genellikle mezun olunan fakülte, yüksekokul veya enstitüye bir dilekçeyle yapılır. Dilekçeye kimlik fotokopisi ile kaybı gösteren bir belge eklenir: çoğu üniversitede bir gazete kayıp ilanı veya emniyetten alınan kayıp/çalıntı tutanağı. Birimin yönetim kurulu talebi uygun bulursa ön yüzünde “ikinci nüsha” ibaresi olan yeni bir diploma basılır. İkinci nüsha da kaybedilirse bazı üniversiteler artık diploma değil, “Diploma Yerine Geçer Belge” düzenler.

Bu yazıda başvurunun adımlarını, üniversiteler arasındaki farkları, kayıp ilanının nasıl verildiğini, yurt dışındaysanız vekâletle nasıl başvuracağınızı ve ikinci nüshanın yurt dışında kullanımını anlatıyoruz. Üniversitelerin her biri bu konuyu kendi yönergesiyle düzenler; aşağıdaki örnekler 2022–2025 arasında yayımlanmış yönerge ve formlara dayanır.

Kim düzenler, hangi kurala göre?

Türkiye’de üniversite diplomalarını mezun olunan üniversite düzenler. Kayıp, tahrip veya yeniden düzenleme işlemlerini her üniversite, senatosunun kabul ettiği ve çoğu zaman “Diploma, Diploma Eki ve Diğer Belgelerin Düzenlenmesine İlişkin Yönerge” benzeri bir ad taşıyan yönergeyle ayrıntılandırır. Bu yüzden istenen belgeler ve süreç üniversiteden üniversiteye değişebilir.

Üç örnek:

  • Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi (2025 yönergesi, madde 17): Diploma kaybedildiğinde, nüfus bilgilerinde değişiklik olduğunda veya belge kullanılamayacak derecede tahrip olduğunda talep üzerine ikinci nüsha düzenlenir. Başvuruda dilekçe, tasdikli kimlik fotokopisi ve yerel veya ulusal bir gazetede yayımlanan kayıp ilanı ya da emniyet birimlerince düzenlenmiş kayıp/çalıntı tutanağı istenir. İkinci nüshanın da kaybedilmesi hâlinde “Diploma Yerine Geçer Belge” verilir.
  • Dokuz Eylül Üniversitesi (2024 değişikliğiyle, madde 23): Dilekçe, kayıp-çalıntı tutanağı veya gazete ilanı ve nüfus cüzdanı fotokopisiyle başvurulur. Doğal afet nedeniyle kaybedilen belgelerde, durumun afet belgesiyle belgelenmesi şartıyla tutanak veya ilan istenmez.
  • Gazi Üniversitesi (2022 başvuru formu): İkinci nüsha için Türkiye genelinde yayımlanan bir gazetede kayıp ilanı istenir ve gazetenin aslı teslim edilir. Formda, ikinci nüsha diplomanın ve diploma yerine geçer belgenin bir defaya mahsus verildiği belirtilir.

Gördüğünüz gibi bir üniversite emniyet tutanağını yeterli sayarken diğeri yalnızca ulusal gazete ilanını kabul edebilir. Başvurudan önce mezun olduğunuz üniversitenin güncel yönergesine veya öğrenci işleri sayfasına bakın.

Adım adım başvuru

  1. Üniversitenin güncel kuralını öğrenin. Öğrenci işleri daire başkanlığının sitesinde “kayıp diploma”, “ikinci nüsha” veya “diploma yönergesi” araması yapın. Bazı üniversiteler hazır başvuru formu yayımlar.
  2. Kaybı belgeleyin. Üniversitenin kabul ettiği yolu seçin: gazete kayıp ilanı veya emniyet kayıp tutanağı.
  3. Dilekçe veya formu doldurun. Adınız, T.C. kimlik numaranız, öğrenci numaranız, mezun olduğunuz birim, program ve mezuniyet tarihi yer alır.
  4. Kimlik fotokopisini ekleyin. Bazı üniversiteler tasdikli fotokopi ister.
  5. Mezun olduğunuz birime başvurun. Fakülte, yüksekokul, meslek yüksekokulu veya enstitü öğrenci işlerine.
  6. Yönetim kurulu kararını bekleyin. Birim yönetim kurulu talebi uygun bulursa karar öğrenci işleri daire başkanlığına bildirilir ve diploma basılır.
  7. Diplomayı teslim alın. Teslimde diplomanın ikinci nüsha olarak alındığına dair imza atarsınız.

Süre üniversiteye, yönetim kurulunun toplanma takvimine ve basım sürecine bağlıdır. Yurt dışı başvurunuz için bir son tarih varsa öğrenci işlerine bunu baştan söyleyin.

Gazete kayıp ilanı nasıl verilir?

Kayıp ilanı bir gazetenin “kayıp” veya “seri ilan” bölümüne verilen kısa bir metindir. Gazi Üniversitesi formunda önerilen metin şu kalıptadır: “… Üniversitesi … Bölümünden …/…/… tarihinde almış olduğum … diplomamı kaybettim. Hükümsüzdür.”

Dikkat edilecek noktalar:

  • Gazetenin türü: Bazı üniversiteler yerel gazeteyi kabul eder, bazıları Türkiye genelinde yayımlanan gazete ister.
  • Aslı: Gazi Üniversitesi gibi bazı üniversiteler gazetenin aslını ister. İlan yayımlandığı günün gazetesini saklayın.
  • Bilgilerin doğruluğu: Adınızı, bölümünüzü ve mezuniyet tarihini diplomadaki gibi yazın. Yanlış bilgili ilan yeniden ilan vermenizi gerektirebilir.
  • Resmî Gazete: İncelediğimiz yönergelerde kişisel diploma kayıp ilanının Resmî Gazete’de yayımlanması gibi bir şart bulunmuyor; yönergeler yerel veya ulusal gazeteden ya da emniyet tutanağından söz ediyor.

Emniyet tutanağı yolu daha kolay görünse de her üniversite bunu kabul etmeyebilir. Önce üniversiteye sorun, sonra ilan verin veya tutanak alın.

İkinci nüsha diplomada ne yazar?

İkinci nüsha diploma aslındaki bilgileri taşır; fark, ikinci nüsha olduğunu gösteren ibare ve imzalardır.

  • Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi: Ön yüzün sağ üst köşesinde “İkinci nüsha/Duplicate” yazılır. Diploma, düzenleme tarihinde görevde bulunan rektör ve dekan veya müdür tarafından imzalanır.
  • Dokuz Eylül Üniversitesi: Ön yüzde diploma aslındaki bütün bilgiler aynen yer alır, ancak imzalar atılmaz; “ikinci nüsha olarak düzenlenmiştir” açıklaması yazılır. Arka yüzde düzenleme tarihi ile görevdeki dekan veya müdür ve rektörün unvanı, adı-soyadı ve imzası bulunur.

Yani ikinci nüshada mezuniyet tarihiniz değişmez; ama imzalar çoğu zaman bugünkü yöneticilere aittir. Bu fark yurt dışında soru doğurabilir; aşağıda ele alıyoruz.

Diploma eki ve transkript de kayıpsa

Diploma ekini de kaybettiyseniz aynı başvuruda isteyin. Dokuz Eylül Üniversitesi yönergesi diploma, diploma eki, yan dal ve pedagojik formasyon sertifikalarının kaybı için aynı usulü öngörür.

Transkript (not döküm belgesi) diplomadan farklıdır: Diploma tek bir kez basılan değerli bir belgedir, transkript ise gerektiğinde yeniden alınabilir. 1 Ekim 2020’den itibaren mezun olduysanız transkriptinize e-Devlet’teki YÖK “Transkript Belgesi Sorgulama” hizmetinden de ulaşabilirsiniz. Ayrıntılar için e-Devlet’ten İngilizce transkript yazımıza bakabilirsiniz.

Beklerken: mezuniyetinizi nasıl kanıtlarsınız?

İkinci nüsha basılana kadar mezuniyetinizi göstermek için başka belgelere başvurabilirsiniz:

  • e-Devlet Yükseköğretim Mezun Belgesi: YÖK’ün e-Devlet’teki “Yükseköğretim Mezun Belgesi Sorgulama” hizmetinden alınır ve “Yükseköğretim Mezun Belgesi Doğrulama” hizmetiyle doğrulanabilir. Türkiye’deki birçok işlemde mezuniyeti göstermek için kullanılır; ancak diplomanın yerine geçip geçmediğine belgeyi isteyen kurum karar verir.
  • Geçici mezuniyet belgesi veya mezuniyet yazısı: Bazı üniversiteler, öğrenci işlerinden bu tür bir belge verebilir. Dokuz Eylül Üniversitesi yönergesi, diploması henüz düzenlenmemiş mezunlara verilen geçici mezuniyet belgesinin diploma gerektiren işlemlerde diploma yerine geçtiğini belirtir; bu belge kayıp hâline değil, ilk diploma basılmadan önceki döneme ilişkindir.
  • Transkript: Mezuniyet tarihini ve aldığınız dersleri gösterir.

Yurt dışındaki bir kurum özellikle diploma istiyorsa bu belgeler yetmeyebilir. Kurumdan geçici olarak hangi belgeyi kabul ettiğini yazılı olarak sorun.

Yurt dışındaysanız: vekâletle başvuru

Diploma kural olarak mezunun kendisine veya noter vekâletnamesiyle yetkilendirdiği kişiye verilir. İncelediğimiz yönergelerde şu ortak kurallar var:

  • Özel yetki: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, vekâletnamede vekilin üniversitenin düzenlediği “diplomayı almaya” özel olarak yetkili kılınmasını ister. Vekil, vekâletnamenin aslı veya noterce “aslı gibidir” onaylı örneği ve kimliğiyle başvurur; vekâletname iade edilmez.
  • Yurt dışından vekâletname: Hem Ankara Hacı Bayram Veli hem Dokuz Eylül yönergeleri, hak sahibi yurt dışındaysa vekâletnamenin Türkiye Cumhuriyeti konsolosluklarından alınmasını ister.
  • Posta ve e-posta: Ankara Hacı Bayram Veli yönergesi, diplomanın posta, telefon veya e-posta yoluyla gönderilmeyeceğini açıkça belirtir.

Vekâletnamede hem başvuru yapma ve kayıp ilanı verme hem de ikinci nüshayı teslim alma yetkisinin yazılması işi tek seferde çözer. Konsolosluktan vekâletname vermeyi yurt dışından Türkiye’ye vekâletname yazımızda anlattık.

İkinci nüshayı yurt dışında kullanmak

İkinci nüsha, aslının yerine geçen resmî bir diplomadır. Yurt dışında kullanırken genellikle şu adımlar gündeme gelir:

  1. Apostil veya konsolosluk tasdiki: Diploma gibi idari belgelere apostil, Lahey Sözleşmesi’ne taraf ülkeler için kaymakamlık veya valilikten alınır. Taraf olmayan ülkeler için konsolosluk tasdiki gerekebilir. Ayrıntılar için apostil mi, konsolosluk tasdiki mi yazımıza bakın.
  2. Tercüme: Tercüme aslına uygun yapıldığı için “ikinci nüsha” ibaresi de tercümede yer alır. Diplomanın tercümesi hakkında bilgi için üniversite diploması tercümesi sayfamıza bakabilirsiniz.
  3. Açıklama: Yurt dışındaki bir değerlendirme kurumu, imzaların mezuniyet tarihinden yıllar sonraki yöneticilere ait olduğunu sorgulayabilir. Böyle bir durumda üniversiteden ikinci nüshanın neden ve ne zaman düzenlendiğini anlatan bir yazı istemek işinizi kolaylaştırabilir.

Daha önce eski diplomanızın tercümesini yaptırdıysanız ve bu tercümeyi kullanmayı düşünüyorsanız dikkat edin: Tercüme, eski diplomaya bağlıdır. Yeni belgeyle birlikte kullanılacaksa yeni nüsha için ayrı tercüme gerekebilir.

Bazı üniversitelerin yeni diplomaları Türkçe-İngilizce çift dilli ve elektronik imzalıdır; bu durumda İngilizce isteyen kurum için tercüme gerekmeyebilir, apostil için de belgenin hangi biçimde sunulacağını valilik veya kaymakamlıktan öğrenin.

Diploma kaybolmadı ama yıprandı veya yırtıldıysa

Diplomanız elinizde ama su, yangın veya yırtılma nedeniyle kullanılamayacak durumdaysa da ikinci nüsha isteyebilirsiniz. Bu durumda kayıp ilanı gerekmez; çünkü belge ortadadır. Dokuz Eylül Üniversitesi yönergesi, tahrip olan belgenin aslı, dilekçe ve nüfus cüzdanı örneğiyle mezun olunan birime başvurulmasını öngörür. Birim yönetim kurulu uygun görürse ikinci nüsha düzenlenir. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi yönergesi de “kullanılamayacak derecede tahrip olması” hâlini ikinci nüsha sebepleri arasında sayar.

Tahrip olmuş diplomayı atmayın, katlamayın, bantlamayın. Üniversiteye olduğu gibi götürün. Yarısı okunan bir diploma, kim olduğunuzu ve hangi programdan mezun olduğunuzu göstermeye yine de yardımcı olur.

Vefat eden bir yakının diploması

Bazen diploma, mezun vefat ettikten sonra miras veya emeklilik işlemleri için gerekir. Dokuz Eylül Üniversitesi yönergesi, vefat eden kişinin diplomasının talep hâlinde veraset ilamını ibraz eden kanuni mirasçısına imza karşılığı teslim edileceğini belirtir. Diploma kaybolmuşsa mirasçıların ikinci nüsha isteyip isteyemeyeceğini üniversiteye sorun; bu konuda incelediğimiz yönergelerde ayrı bir hüküm yok.

Lise diploması kaybolduysa

Lise diplomaları üniversiteler değil, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı okullar tarafından düzenlenir. Kayıp hâlinde genellikle mezun olunan okulun müdürlüğüne başvurulur; okul kapandıysa kayıtların devredildiği okul veya ilçe millî eğitim müdürlüğü yol gösterir. Bu yazı üniversite diplomalarını anlatır; lise için okulunuzdan bilgi alın. Lise belgelerinin yurt dışında kullanımı için lise diploması tercümesi sayfamıza bakabilirsiniz.

Üç örnek durum

Ankara’da yaşayan bir mühendis, Almanya’da iş başvurusu için diplomasını arıyor ve bulamıyor. Mezun olduğu üniversitenin yönergesine bakar; emniyet tutanağı kabul edildiği için karakoldan tutanak alır. Dilekçeyle fakülteye başvurur. İkinci nüsha geldikten sonra apostil ve tercüme işlemlerine geçer.

Kanada’da yaşayan bir öğretmen, İzmir’deki üniversitesinden ikinci nüsha istiyor. Üniversite gazete ilanı veya emniyet tutanağı istiyor. Kanada’daki Türk konsolosluğundan, kardeşine başvuru yapma, ilan verme ve diplomayı teslim alma yetkisi veren bir vekâletname düzenletir. Kardeşi ilanı verir, başvuruyu yapar ve diplomayı teslim alır.

Depremde evi yıkılan bir mezun, diplomasını kaybetmiş. Dokuz Eylül Üniversitesi yönergesine göre durumunu afet belgesiyle belgelerse kayıp tutanağı veya gazete ilanı istenmez. Kendi üniversitesinde benzer bir kural olup olmadığını öğrenci işlerine sorar.

Sık yapılan hatalar

  • Üniversiteye sormadan ilan vermek: Yerel gazete ilanını kabul etmeyen bir üniversite için ilanı yeniden vermek gerekebilir.
  • Gazetenin aslını saklamamak: Bazı üniversiteler aslını ister.
  • Vekâletnamede özel yetkiyi yazdırmamak: Genel vekâletname kabul edilmeyebilir.
  • Yurt dışındaki yabancı bir noterden vekâletname almak: İncelediğimiz yönergeler Türk konsolosluğundan alınmış vekâletname ister.
  • Diploma ekini unutmak: Yurt dışı başvurularında diploma eki de sık istenir; aynı başvuruda talep edin.
  • İkinci nüshayı da kaybetmek: Bazı üniversitelerde bundan sonra yalnızca “Diploma Yerine Geçer Belge” verilir.

Kontrol listesi

  • Mezun olduğum üniversitenin güncel yönergesine baktım mı?
  • Kabul edilen kayıp belgesi hangisi: gazete ilanı mı, emniyet tutanağı mı?
  • Dilekçe veya form dolduruldu mu?
  • Kimlik fotokopisi (gerekiyorsa tasdikli) hazır mı?
  • Diploma eki de isteniyor mu?
  • Yurt dışındaysam konsolosluk vekâletnamesi özel yetkiyle hazırlandı mı?
  • Yurt dışında kullanım için apostil ve tercüme sırası belli mi?

Sık sorulan sorular

Kaybolan diplomanın yerine yeni bir “asıl” diploma alabilir miyim?

İncelediğimiz yönergelerde kaybolan diploma yerine “ikinci nüsha” diploma düzenlenir ve üzerinde bu ibare yer alır. İbaresiz yeni bir diploma verilmesi öngörülmez.

Gazete ilanı mı, emniyet tutanağı mı?

Üniversiteye göre değişir. Ankara Hacı Bayram Veli ve Dokuz Eylül yönergeleri ikisini de kabul eder; Gazi Üniversitesi’nin 2022 formu ise Türkiye genelinde yayımlanan bir gazetede ilan ve gazetenin aslını ister. Üniversitenize sorun.

Kayıp ilanını Resmî Gazete’de vermem gerekir mi?

İncelediğimiz üniversite yönergelerinde böyle bir şart yoktur; yönergeler yerel veya ulusal gazeteden ya da emniyet kayıp tutanağından söz eder. Üniversitenizin farklı bir uygulaması varsa öğrenci işleri bildirir.

İkinci nüsha diploma ne kadar sürede çıkar?

Yönergelerde kesin bir süre belirtilmez. Birim yönetim kurulunun kararı ve basım süreci gerekir. Acil bir başvurunuz varsa bunu dilekçede belirtin ve öğrenci işlerinden tahmini süreyi sorun.

İkinci nüshayı da kaybedersem ne olur?

Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi yönergesine göre bu durumda “Diploma Yerine Geçer Belge” düzenlenir. Gazi Üniversitesi formu ise ikinci nüsha diplomanın ve diploma yerine geçer belgenin bir defaya mahsus verildiğini belirtir; ikinci nüshayı da kaybederseniz ne yapılacağını üniversitenize sorun.

Yurt dışındayım, Türkiye’ye gelmeden ikinci nüsha alabilir miyim?

İncelediğimiz yönergelere göre Türk konsolosluğundan alınmış ve özel yetki içeren bir vekâletnameyle bir yakınınız sizin adınıza başvurup diplomayı teslim alabilir. Diploma posta veya e-postayla gönderilmeyebilir.

e-Devlet’teki mezun belgesi diplomanın yerine geçer mi?

e-Devlet’teki Yükseköğretim Mezun Belgesi mezuniyetinizi gösterir ve doğrulanabilir. Bir kurumun bunu diploma yerine kabul edip etmeyeceğine o kurum karar verir. Yurt dışındaki kurumlar çoğu zaman diplomanın kendisini ister.

İkinci nüsha diplomaya apostil alınabilir mi?

İkinci nüsha üniversitenin düzenlediği resmî bir belgedir. Diplomalara apostil kaymakamlık veya valilikten alınır; işlem öncesi belgenin aslıyla başvurulacak makamın şartlarını öğrenin. Apostil işleminin takibini büromuz yapabilir.

Eski diplomamın tercümesi elimde, yeni nüsha için yeniden tercüme gerekir mi?

Tercüme hangi belgeye yapıldıysa o belgeye bağlıdır. Yeni nüsha “ikinci nüsha” ibaresi ve farklı imzalar taşıdığından, yeni nüshayla birlikte kullanılacak tercümenin bu belgeye göre yapılması gerekebilir.

İlgili rehberler

Yeni diplomanızı birlikte hazırlayalım

İkinci nüsha diplomanızın ve diploma ekinizin fotoğrafını WhatsApp’tan gönderin. Tercüme gereken belgeleri ve tercümenin biçimini birlikte belirleyelim; belgenin kabulüne başvurduğunuz kurum karar verir.

İnfoyed Tercüme · Meşrutiyet Caddesi 15/28, Kızılay, Çankaya / Ankara · 0312 419 20 99 · WhatsApp 0543 463 69 33

Kaynaklar: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Diploma, Diploma Eki ve Diğer Belgelerin Düzenlenmesine İlişkin Yönerge (Senato 15.05.2025, 2025/24; madde 16, 17); Dokuz Eylül Üniversitesi Diploma, Diploma Eki ve Diğer Belgelerin Düzenlenmesine İlişkin Yönerge (12.07.2024 değişiklikleriyle; madde 14, 22, 23, 24); Gazi Üniversitesi, Diplomasını Kayıp/Tahrip Edenler İçin Belge Talep Formu (ÖİDB.FR.004, 2022); e-Devlet Kapısı, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı hizmetleri (turkiye.gov.tr); YÖK, transkriptlerin e-Devlet’ten alınmasına ilişkin açıklama (2021).