Tercüme edilen bilanço IFRS’ye uygun mu?

Son güncelleme: 22 Kasım 2026

Hayır. Tercüme bir bilançonun dilini değiştirir, muhasebe esasını değiştirmez. Vergi Usul Kanunu (VUK) ve Tekdüzen Hesap Planına göre hazırlanmış bir bilanço İngilizceye çevrildiğinde de vergi esaslı bir bilanço olarak kalır. Bir tablonun Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarına (IFRS) uygun sayılması için kalemlerin IFRS’nin muhasebeleştirme ve ölçüm kurallarına göre hazırlanması, dipnotların eksiksiz olması ve tablolarda IFRS’ye uyumun açıkça beyan edilmesi gerekir. Bu işi tercüman değil, şirketin muhasebe ekibi ve gerekiyorsa bağımsız denetçi yapar.

Bu yazıda Türkiye’de geçerli finansal raporlama çerçevelerini, vergi esaslı bilanço ile TFRS’ye göre hazırlanan bilanço arasındaki temel farkları, yabancı bir kurum “IFRS financial statements” istediğinde hangi yolların olduğunu ve tercümede çerçevenin nasıl korunduğunu anlatıyoruz. Belgenizi kabul edip etmeme kararını belgeyi isteyen kurum verir.

Türkiye’de hangi raporlama çerçeveleri var?

Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun (KGK) yayımladığı “20 Soruda Ülkemizdeki Finansal Raporlama ve Bağımsız Denetim Sistemi” rehberine göre Türkiye’de şu çerçeveler vardır:

  • TFRS (Türkiye Finansal Raporlama Standartları): KGK’nın Resmî Gazete’de yayımladığı standartlardır. IFRS Vakfının Türkiye profiline göre TFRS’ler IFRS ile tam uyumludur ve KGK, IFRS’yi Türkçeye çevirerek yayımlar.
  • BOBİ FRS (Büyük ve Orta Boy İşletmeler İçin Finansal Raporlama Standardı): Bağımsız denetime tabi olup TFRS uygulamayan işletmelerin uyguladığı standarttır. 1 Ocak 2018 ve sonrasında başlayan dönemler için yürürlüğe girmiştir. IFRS ile aynı şey değildir; KGK’nın kendi standardıdır.
  • KÜMİ FRS (Küçük ve Mikro İşletmeler İçin Finansal Raporlama Standardı): Bağımsız denetime tabi olmayan işletmelerin belirli durumlarda veya ihtiyari olarak uyguladığı standarttır.

KGK’nın 19.09.2018 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan TMS Uygulama Kapsamına İlişkin Kurul Kararına göre genel olarak SPK, BDDK ve sigortacılık düzenlemelerine tabi işletmeler TFRS uygular; bağımsız denetime tabi olup bu kapsamda olmayanlar BOBİ FRS uygular.

Bunlara ek olarak her şirketin vergi esaslı tabloları vardır. Bu tablolar VUK ve Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğlerindeki Tekdüzen Hesap Planına göre hazırlanır ve kurumlar vergisi beyannamesinin ekinde verilir. Bağımsız denetime tabi olmayan şirketlerin elindeki bilanço çoğu zaman yalnızca budur.

Hangi şirketler bağımsız denetime tabi?

Bağımsız denetime tabi şirketler Cumhurbaşkanı Kararıyla belirlenir (6434 sayılı Karar, RG 30.11.2022; son olarak 11066 sayılı Kararla değişik, RG 17.03.2026). Kararın 3. maddesine (m.3/1-b-3) göre 1 Ocak 2026 ve sonrasında başlayan hesap dönemleri için genel gruptaki şirketlerde şu üç ölçütten en az ikisinin art arda iki hesap döneminde aşılması gerekir:

  • aktif toplamı 500 milyon TL ve üstü,
  • yıllık net satış hasılatı 1 milyar TL ve üstü,
  • çalışan sayısı 150 kişi ve üstü.

2025 hesap dönemleri için bu sınırlar 300 milyon TL aktif toplamı, 600 milyon TL net satış hasılatı ve 150 çalışandı (9774 sayılı Karar, RG 01.05.2025). Eşiklerin aşılıp aşılmadığına bakılırken şirket, bağlı ortaklık ve iştirakleriyle birlikte dikkate alınır (Kararın 5. maddesi).

Bazı sektörler için daha düşük eşikler vardır. Şirketinizin durumunu mali müşavirinizden veya KGK’nın bağımsız denetim kapsamına ilişkin duyurularından teyit edin. Bu ayrım önemlidir, çünkü denetime tabi olmayan bir şirketin elinde genellikle TFRS’ye göre hazırlanmış bir tablo yoktur.

Vergi esaslı bilanço ile TFRS bilançosu neden farklı?

İki tablonun amacı farklıdır. Vergi esaslı tablo, vergi matrahını doğru hesaplamak için hazırlanır. TFRS tablosu ise yatırımcıya ve kredi verene şirketin ekonomik durumunu göstermeyi amaçlar. Bu yüzden aynı şirketin iki tablosundaki rakamlar farklı çıkabilir. Farkların sık görüldüğü alanlar şunlardır:

  • Amortisman: Vergi tablolarında amortisman genellikle vergi mevzuatının belirlediği oranlarla ayrılır. TFRS’de varlığın faydalı ömrüne göre belirlenir.
  • Karşılıklar ve çalışanlara sağlanan faydalar: TFRS, kıdem tazminatı gibi yükümlülükler için TMS 19’a göre karşılık ayrılmasını ister. Vergi tablolarında bu karşılıklar aynı biçimde yer almayabilir.
  • Ertelenmiş vergi: TFRS’de TMS 12’ye göre ertelenmiş vergi varlığı ve yükümlülüğü hesaplanır. Vergi esaslı bilançoda bu kalem bulunmaz.
  • Kiralamalar: TFRS 16, kiracının çoğu kiralamayı bilançoda kullanım hakkı varlığı ve kira yükümlülüğü olarak göstermesini ister.
  • Hasılat: TFRS 15, hasılatın ne zaman ve hangi tutarda muhasebeleştirileceğini ayrıntılı kurallara bağlar.
  • Enflasyon: VUK’a 7571 sayılı Kanunla (RG 25.12.2025) eklenen geçici 37. maddeye göre 2025, 2026 ve 2027 hesap dönemlerinde (geçici vergi dönemleri dâhil) vergi esaslı tablolarda enflasyon düzeltmesi yapılmaz; münhasıran işlenmiş altın ve gümüş alım satımı ve imaliyle uğraşan mükellefler bu kuralın dışındadır. TFRS ve BOBİ FRS uygulayan işletmelerde ise yüksek enflasyon kuralları (TMS 29 ve BOBİ FRS Bölüm 25) ayrıca değerlendirilir; KGK bu konuda uygulama rehberi yayımlamıştır.

Bu liste örnek niteliğindedir. Şirketinize özgü farkları ancak muhasebe ekibiniz veya denetçiniz belirleyebilir.

“IFRS’ye uygun” ifadesi ne anlama gelir?

IFRS’nin kendisi bu konuda açık bir kural koyar. TMS 1’in (IAS 1) 16. paragrafına göre finansal tabloları IFRS’ye uygun olan işletme, dipnotlarda bu uyumu açık ve çekincesiz biçimde beyan eder ve tablolar IFRS’nin bütün gereklerine uymadıkça onları IFRS’ye uygun diye tanımlayamaz. IFRS 18’in yürürlüğe girmesiyle (1 Ocak 2027 ve sonrasında başlayan dönemler) bu hüküm IAS 8’in 6B paragrafına taşınmıştır; içerik aynıdır.

Buradan iki sonuç çıkar:

  1. Uyumun beyanı şirkete aittir. Tercüman, aslında olmayan bir uyum beyanını tercümeye ekleyemez.
  2. Kısmi uyum yoktur. “Büyük ölçüde IFRS’ye uygun” gibi bir ara durum IFRS’de tanınmaz.

Bir şirket IFRS’ye ilk kez geçiyorsa bunun ayrı bir standardı vardır: IFRS 1 (TFRS 1), “Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarının İlk Uygulaması”. Bu bir muhasebe dönüşümü işidir.

TFRS tablosu “IFRS” sayılır mı?

IFRS Vakfının Türkiye profiline göre TFRS’ler IFRS ile tam uyumludur ve Türkiye herhangi bir IFRS standardını değiştirmemiştir. Aynı profil, denetçi raporunun ve hazırlama esasları notunun TFRS’ye atıf yaptığını belirtir. Yani TFRS’ye göre hazırlanıp denetlenmiş tablolar, IFRS ile tam uyumlu bir çerçeveye göre hazırlanmıştır. Ancak belgede yazan ifade “TFRS”dir. Yabancı kurum açıkça “IFRS” ibaresi arıyorsa, TFRS tablolarının kabul edilip edilmediğini kuruma sormak gerekir.

BOBİ FRS ise IFRS değildir. BOBİ FRS’ye göre hazırlanmış tablolar tercüme edildiğinde de BOBİ FRS tablosu olarak kalır.

Yabancı kurum IFRS isterse seçenekler

Bir banka, yatırımcı veya ihale idaresi “IFRS financial statements” istediğinde şu yollar vardır:

  • Elinizde TFRS’ye göre denetlenmiş tablolar varsa: Bu tablolar ve denetçi raporu tercüme edilir. Kuruma TFRS’nin IFRS ile tam uyumlu olduğunu gösteren resmî bir kaynak (örneğin IFRS Vakfının Türkiye profili) iletilebilir.
  • Yalnızca vergi esaslı tablolarınız varsa: Önce kuruma bu tabloların kabul edilip edilmeyeceğini sorun. Bazı kurumlar alternatif kabul eder. Örneğin Dünya Bankası yapım ihalesi dokümanı, isteklinin ülkesinde kanun gerektirmiyorsa idarenin kabul edeceği başka finansal tablolara izin verir; EBRD’nin 2026 tarihli rehberi de vergi beyannameleriyle veya vergi idaresinin kabulüyle desteklenen tablolardan söz eder.
  • Kurum gerçekten IFRS istiyorsa: Tabloların IFRS’ye göre yeniden hazırlanması gerekir. Bu iş bir muhasebe veya denetim kuruluşunca yapılır; tercüme bu işin sonunda gelir.

Uluslararası ihalelerde mali yeterlilik yazımızda Dünya Bankası, AB ve EBRD belgelerinin ne istediğini ayrıca anlattık.

Tercümede çerçeve nasıl korunur?

Vergi esaslı bir tablonun tercümesinde genellikle şunlara dikkat edilir:

  • Başlık, çerçeveyi söyler. Örneğin “Balance Sheet (prepared in accordance with the Turkish Tax Procedure Law and the Uniform Chart of Accounts)” gibi açıklayıcı bir başlık, okuyucunun belgeyi doğru anlamasını sağlar. Belgenin aslında olmayan bir ibare eklenecekse, bunun tercümanın açıklaması olduğu ayrıca belirtilir.
  • Terim seçimi çerçeveyi değiştirmemelidir. IFRS’de kullanılan “Statement of Financial Position” başlığı yerine Tekdüzen tablosunun adı olan “Balance Sheet” tercih edilebilir. Amaç okuyucuyu yanıltmamaktır.
  • Tekdüzen kodları korunabilir. 100, 120, 320 gibi hesap kodlarının tercümede kalması, okuyucunun tabloyu asılla karşılaştırmasını kolaylaştırır.
  • Rakamlar ve birimler değişmez. Tercüme sırasında yeniden sınıflandırma, toplama veya kur çevrimi yapılmaz.
  • Kaşe, imza ve onay şerhleri aynen aktarılır.

Türkiye’de TFRS’ye göre hazırlanan tabloların İngilizce sürümlerinde “Convenience translation into English of financial statements originally issued in Turkish” (aslı Türkçe düzenlenmiş tabloların kolaylık amaçlı İngilizce çevirisi) notu sık görülür. Örneğin Eczacıbaşı Yatırım Holding’in 31.12.2025 tarihli İngilizce raporunun kapağında “Convenience translation into English of financial statements as of 31 December 2025 (originally issued in Turkish)” ibaresi yer alır. Bu not, İngilizce metnin bir çeviri olduğunu ve asıl metnin Türkçe olduğunu açıkça söyler. Vergi esaslı tabloların tercümesinde de aynı açıklık yararlıdır.

Bilanço kalemlerinin İngilizce karşılıkları için bilanço kalemleri sözlüğümüze, gelir tablosu için gelir tablosu terimleri yazımıza bakabilirsiniz.

Terim tablosu: Tekdüzen başlığı ve IFRS başlığı

Tekdüzen (vergi esaslı) tabloYaygın İngilizce karşılıkIFRS/TFRS’deki karşılığı
BilançoBalance SheetStatement of Financial Position (Finansal Durum Tablosu)
Gelir TablosuIncome StatementStatement of Profit or Loss (Kâr veya Zarar Tablosu)
Net SatışlarNet SalesRevenue (Hasılat)
Dönem Net KârıNet Profit for the PeriodProfit for the Year
Olağandışı Gelir ve KârlarExtraordinary Income and ProfitsIAS 1 uygulanan dönemlerde “olağandışı” kalem sunulamaz (IAS 1.87)

Son satır önemli bir örnektir. Tekdüzen gelir tablosundaki “olağandışı” grubu, IFRS’de karşılığı olmayan bir sınıflandırmadır. Tercümede bu kalem aslındaki adıyla çevrilir; IFRS sınıflandırmasına dönüştürmek tercümanın işi değildir.

Sık yapılan hatalar

  • “IFRS” kelimesini tercümeye eklemek: Aslında olmayan bir uyum beyanı, belgeyi yanıltıcı hâle getirir.
  • TFRS ile BOBİ FRS’yi karıştırmak: BOBİ FRS tablosu, TFRS tablosu yerine geçmez.
  • Denetim raporu olmadan “audited” demek: YMM tasdik raporu ile bağımsız denetim raporu aynı şey değildir; tercümede her belge kendi adıyla anılır. Ayrıntılar için onaylı bilanço türleri yazımıza bakın.
  • Tercüme sırasında kalemleri yeniden sınıflandırmak: “Okuyucu anlasın” diye kalemleri IFRS düzenine göre yeniden dizmek, tercümeyi asıldan koparır.
  • Kuruma sormadan dönüşüm yaptırmak: Bazı kurumlar vergi esaslı tabloları kabul eder; masraflı bir dönüşüme başlamadan önce sorun.

İki örnek durum

Konya’daki bir makine üreticisi, Alman bir müşteri için tedarikçi değerlendirmesinden geçiyor. Müşteri “IFRS financial statements” istiyor. Şirket bağımsız denetime tabi değil ve yalnızca vergi esaslı tabloları var. Şirket müşteriye bunu açıkça yazıyor; müşteri, vergi esaslı tabloların açıklayıcı başlıklı İngilizce tercümesini kabul ediyor. Tercüme başlığında tabloların VUK’a göre hazırlandığı belirtiliyor.

İstanbul’daki bir lojistik şirketi, yabancı bir fondan sermaye arıyor. Fon, son üç yılın IFRS tablolarını istiyor. Şirket bağımsız denetime tabi ve BOBİ FRS uyguluyor. Mali danışmanı, fonun BOBİ FRS tablolarını kabul etmediğini öğrenince denetim kuruluşuyla IFRS’ye dönüşüm çalışması başlatıyor. Dönüşüm bitip denetçi raporu düzenlendikten sonra raporun ve tabloların İngilizce metni hazırlanıyor.

Başvurudan önce kontrol listesi

  • Kurum tam olarak hangi ifadeyi kullanıyor: “IFRS”, “audited”, “certified” veya yalnızca “financial statements”?
  • Şirketiniz bağımsız denetime tabi mi, hangi çerçeveyi (TFRS, BOBİ FRS) uyguluyor?
  • Elinizdeki tabloların başlığında hangi çerçeve yazıyor?
  • Kurum TFRS veya vergi esaslı tabloları kabul ediyor mu? Yazılı teyit aldınız mı?
  • Dipnotlar isteniyor mu?
  • Tercümenin dili, biçimi ve onayı (yeminli, noter, apostil) belli mi?

Sık sorulan sorular

Yeminli tercüman bilançoyu IFRS’ye çevirebilir mi?

Hayır. Yeminli tercüman metni bir dilden diğerine doğru aktarır. IFRS’ye dönüşüm, kalemlerin yeniden ölçülmesini ve sınıflandırılmasını gerektiren bir muhasebe işidir. Bu iş muhasebe veya denetim uzmanlarınca yapılır.

TFRS ile IFRS arasında fark var mı?

IFRS Vakfının Türkiye profiline göre TFRS’ler IFRS ile tam uyumludur ve Türkiye hiçbir IFRS standardını değiştirmemiştir. Fark çoğu zaman belgede kullanılan isimdedir: Türk denetçi raporu TFRS’ye atıf yapar.

BOBİ FRS tablosu IFRS yerine kabul edilir mi?

Bu, kurumun kararıdır. BOBİ FRS, KGK’nın kendi standardıdır ve IFRS değildir. Kurum yalnızca IFRS istiyorsa BOBİ FRS tablosunun kabul edilip edilmeyeceğini önceden sorun.

Tercümeye “IFRS’ye göre hazırlanmıştır” notu eklenebilir mi?

Belgenin aslında böyle bir ifade yoksa eklenmez. Tercüme, aslında yazanı aktarır. Uyum beyanını yalnızca tabloyu hazırlayan şirket verebilir.

Vergi esaslı bilançonun tercümesi yurt dışında işe yarar mı?

Birçok durumda evet. Bazı ihaleler, bankalar ve iş ortakları vergi esaslı tabloları kabul eder. Önemli olan, tercümenin tablonun dayandığı çerçeveyi açıkça göstermesidir.

Enflasyon düzeltmesi tercümeyi etkiler mi?

Tercümeyi değil, tablonun içeriğini etkiler. 7571 sayılı Kanuna göre 2025–2027 dönemlerinde vergi esaslı tablolarda enflasyon düzeltmesi yapılmaz. TFRS ve BOBİ FRS tablolarında yüksek enflasyon kuralları ayrıca değerlendirilir. Bu yüzden aynı yılın iki tablosu arasında büyük fark görülebilir; okuyucuya hangi tabloyu verdiğinizi açıkça söyleyin.

IFRS 18 neyi değiştiriyor?

IFRS 18, IAS 1’in yerini alan yeni sunum standardıdır ve 1 Ocak 2027 ve sonrasında başlayan dönemlerde yürürlüğe girer. Türkiye’de TFRS 18 olarak 08.05.2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Kâr veya zarar tablosuna yeni ara toplamlar getirir. Vergi esaslı tabloları doğrudan etkilemez.

Dipnotlar da tercüme edilmeli mi?

Kurum tabloları dipnotlarıyla birlikte istiyorsa evet. Örneğin Dünya Bankası yapım ihalesi dokümanı, finansal tabloların dipnotlar dâhil eksiksiz olmasını şart koşar. Dipnotlar tablonun anlaşılması için çoğu zaman zorunludur.

Kuruma tablolarımın hangi esasa göre hazırlandığını nasıl açıklarım?

Kısa bir ön yazı yeterli olur. Yazıda şirketinizin bağımsız denetime tabi olup olmadığını, tabloların hangi çerçeveye (VUK ve Tekdüzen Hesap Planı, BOBİ FRS veya TFRS) göre hazırlandığını, hangi yılları kapsadığını ve kimin imza ya da onayını taşıdığını belirtin. Bu yazıyı mali müşavirinizle birlikte hazırlamanız ve tercümeyle aynı dosyada sunmanız, kurumun belgeyi doğru değerlendirmesine yardım eder.

İlgili rehberler

Mali tablolarınızın tercümesini birlikte planlayalım

Tablolarınızın ve belgeyi isteyen kurumun yazısının fotoğrafını WhatsApp’tan gönderin. Hangi belgelerin tercüme edileceğini ve tercümenin biçimini birlikte belirleyelim; belgeyi kabul etme kararı kuruma aittir. Bilanço tercümesi sayfamızda da genel bilgi bulabilirsiniz.

İnfoyed Tercüme · Meşrutiyet Caddesi 15/28, Kızılay, Çankaya / Ankara · 0312 419 20 99 · WhatsApp 0543 463 69 33

Kaynaklar: KGK, “20 Soruda Ülkemizdeki Finansal Raporlama ve Bağımsız Denetim Sistemi”; KGK TMS Uygulama Kapsamına İlişkin Kurul Kararı (RG 19.09.2018, sayı 30540); 6434 sayılı Bağımsız Denetime Tabi Şirketlerin Belirlenmesine Dair Cumhurbaşkanı Kararı (RG 30.11.2022), 9774 sayılı Karar (RG 01.05.2025) ve 11066 sayılı Karar (RG 17.03.2026, sayı 33199) ile değişik hâli; IFRS Foundation, Türkiye jurisdictional profile; IAS 1 paragraf 16 ve 87; IAS 8 paragraf 6B (2026 baskısı); TFRS 18 (RG 08.05.2025); 7571 sayılı Kanun ile VUK geçici 37. madde (RG 25.12.2025); KGK, Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama Hakkında Uygulama Rehberi; Dünya Bankası SPD RFB Works (Eylül 2025); EBRD Qualification Assessment Guidance Note (1 Eylül 2026).