Özbek vatandaşı bir adayla Türkiye’de evlenecekseniz, Özbek tarafın evlendirme memurluğuna vereceği en önemli belge evlenme ehliyet belgesidir. Bu belge Özbekistan’dan alınacaksa Özbekistan’da apostillenmesi ve Türkiye’de noter onaylı Türkçe tercümesinin yapılması gerekir; konsolosluk tasdikine gerek yoktur, çünkü Türkiye Özbekistan’ın Apostil Sözleşmesi’ne katılımına itiraz etmemiştir. Belge Özbekistan’ın Türkiye’deki temsilciliğinden alınacaksa izlenecek yol farklıdır.
Bu yazı, Özbek vatandaşının Türkiye’deki nikâh dosyası için gereken belgeleri apostil ve tercüme açısından ele alır. Özbekistan ile Türkiye arasındaki apostil kuralları ve itiraz durumu Özbekistan apostil sayfamızda, apostil ile konsolosluk tasdiki farkı ise konsolosluk tasdiki rehberimizde yer alıyor.
Evlendirme Yönetmeliği yabancıdan ne ister?
Evlendirme Yönetmeliği’nin 20. maddesi evlenme dosyasına konulacak belgeleri sayar: beyanname, sağlık raporu, gerekiyorsa rıza belgesi, vesikalık fotoğraf ve nüfus kayıt örneği veya evlenme ehliyet belgesi. Aynı madde, yabancılar için yetkili merkezî makamlarca veya o devletin temsilciliklerince düzenlenen, kişinin adını, soyadını, anne ve baba adını, doğum tarihini ve evlenmesine engel bir durum bulunup bulunmadığını gösteren ve usulüne göre tasdik edilmiş belgenin evlenme ehliyet belgesi olarak kabul edileceğini belirtir.
Yönetmeliğin 12. maddesine göre evlenme ehliyet belgesinin tarafların uyruğunda bulunduğu devlet makamlarından bizzat temin edilmesi esastır. Uygulamada belediye evlendirme memurlukları yabancı dildeki belgelerin noter onaylı Türkçe tercümesini ve belgenin belli bir süre içinde alınmış olmasını ister; geçerlilik süresini ve ek belge listesini başvuracağınız memurluktan teyit edin.
Belge Özbekistan’dan geliyorsa
Özbekistan’da medeni hal ve doğum kayıtları nüfus daireleri (FHDY, Rusça kısaltmasıyla ZAGS) tarafından tutulur. HCCH’ye bildirilen yetkili makamlar listesine göre adalet makamlarının ve nüfus dairelerinin düzenlediği belgelere Karakalpakistan Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı ile bölgelerin ve Taşkent şehrinin adalet daireleri apostil verir. Yani bekârlık durumunu gösteren belge veya doğum belgesi, düzenlendiği bölgenin adalet dairesinde apostillenir.
- Özbek aday, kendi nüfus dairesinden medeni halini, anne-baba adını ve doğum tarihini gösteren belgeyi alır.
- Belgeye bölge veya Taşkent şehri adalet dairesinden apostil aldırır.
- Apostilli belge Türkiye’ye gelir; Özbekçe veya Rusça metin ve apostil şerhi Özbekçeden ya da Rusçadan Türkçeye yeminli olarak çevrilir.
- Tercüme noter onayından geçer ve evlendirme memurluğuna belgenin aslıyla birlikte verilir.
Türkiye’de bu belgeye ayrıca valilik veya Dışişleri onayı alınmaz; apostil, Türk makamları için yeterli onaydır. Buna karşılık apostil Özbekistan’da alınmadan Türkiye’ye getirilen belgenin eksiği Türkiye’de genellikle giderilemez; belgeyi kargoya vermeden önce apostil şerhinin eklendiğini fotoğrafla kontrol edin.
Belge Türkiye’deki Özbek temsilciliğinden alınıyorsa
Yönetmelik, yabancı devletin temsilciliklerince düzenlenen belgeyi de kabul eder. Özbekistan’ın Türkiye’deki temsilciliğinden alınan bir belge Türkiye’de düzenlenmiş olduğu için apostil sistemine girmez; bu belgelerde Türk makamlarının ayrıca onay isteyip istemediği belgenin türüne ve memurluğun uygulamasına göre değişebilir. Yönetmelik ayrıca fahri konsolosluklarca düzenlenen belgelere dayanılarak işlem yapılmayacağını belirtir. Bu yolu seçecekseniz evlendirme memurluğuna önceden danışın ve gerekirse belgenin Türkçe tercümesini noter onaylı olarak hazırlatın.
Türk tarafın belgeleri
Türk vatandaşı aday için nüfus kayıt örneği genellikle sistem üzerinden görülür; ek bir apostil veya tercüme gerekmez. Ancak evlilikten sonra Özbekistan’da da işlem yapılacaksa, örneğin evliliğin Özbekistan’da tanıtılması veya eşin Özbekistan’daki kayıtlarının güncellenmesi için, Türkiye’de düzenlenen Formül B evlenme belgesine valilik veya kaymakamlıktan apostil alınır ve gerekirse Özbekçe ya da Rusça yeminli tercümesi hazırlanır.
İsim yazımı ve tutarlılık
Özbek isimleri Latin ve Kiril harfleriyle farklı biçimlerde yazılabilir. Nüfus belgesinde Kiril, pasaportta Latin harfli yazım olması sık görülür. Tercümede pasaportunuzdaki Latin yazımı esas alır, belgedeki farklı yazımı gerekirse açıklama olarak gösteririz. Nikâh dosyasındaki tüm belgelerde aynı yazımın kullanılması, memurluğun dosyayı tek seferde kabul etmesini kolaylaştırır.
Özbek aday Türkiye’ye gelemiyor ve belgeleri bir yakını getirecekse, Özbekistan’da bu kişiye verilecek yetki belgesi de gerekebilir. Türkiye’de sizin adınıza işlem takibi için ise vekaletname istenebilir: Yurt dışından Türkiye’ye vekaletname nasıl verilir?
Hangi belge nereden onaylanır: özet tablo
| Belge | Düzenleyen | Apostil veren (HCCH listesi) | Türkiye’de yapılan |
|---|---|---|---|
| Medeni hal / doğum belgesi | Özbekistan nüfus dairesi (FHDY) | Bölge veya Taşkent şehri adalet dairesi; Karakalpakistan’da Adalet Bakanlığı | Yeminli tercüme + noter |
| Mahkeme kararı (ör. boşanma) | Özbekistan mahkemesi | Yüksek Mahkeme | Yeminli tercüme + noter; tanıma/tenfiz gerekebilir |
| Diploma | Eğitim kurumu | Devlet Test Merkezi | Yeminli tercüme + noter |
| Diğer resmî belgeler | İlgili kurum | Dışişleri Bakanlığı | Yeminli tercüme + noter |
Özbek aday daha önce evlenip boşanmışsa memurluk boşanmayı gösteren belgeyi de görmek isteyebilir. Yabancı mahkemeden alınan boşanma kararının Türkiye’de nasıl işleneceği ayrı bir konudur: yurt dışında boşanmanın Türkiye’de tescili ve boşanma kararı tercümesi.
Sık karşılaşılan gecikmeler
- Belgenin apostilsiz getirilmesi: eksik genellikle Türkiye’de tamamlanamaz; belgenin apostil için Özbekistan’a geri gönderilmesi gerekebilir.
- Apostil şerhinin çevrilmemesi: şerh de belgenin parçasıdır ve tercümeye eklenir.
- Belgenin eski tarihli olması: memurluklar güncel tarihli belge ister; nikâh tarihini belirlemeden önce belgenin tarihini kontrol edin.
- Anne ve baba adının belgede bulunmaması: Yönetmelik bu bilgileri arar; eksikse ek bir doğum belgesi istenebilir.
Sık sorulan sorular
Özbek belgesi için konsolosluk tasdiki gerekir mi?
Hayır. Türkiye Özbekistan’ın katılımına itiraz etmediği için Özbekistan’da alınan apostil yeterlidir; Türkiye’de ayrıca Dışişleri onayı aranmaz.
Özbekistan’da evlenme ehliyetini gösteren belgeye apostili kim verir?
HCCH listesine göre nüfus dairesi belgelerine Karakalpakistan Adalet Bakanlığı ile bölgelerin ve Taşkent şehrinin adalet daireleri apostil verir.
Tercüme Özbekçeden mi, Rusçadan mı yapılır?
Belge hangi dilde düzenlendiyse o dilden yapılır. İki dilli belgelerde iki metni de çeviririz.
Türkiye’deki Özbek temsilciliğinden alınan belge kabul edilir mi?
Yönetmelik temsilcilik belgesini kabul eder; ancak ek onay gerekip gerekmediğini evlendirme memurluğuna sormanızı öneririz.
Belge ne kadar süre geçerlidir?
Süreyi evlendirme memurluğu uygular; başvurmadan önce memurluktan teyit edin ve belgeyi nikâha yakın tarihte alın.
Evlilikten sonra Özbekistan’da da işlem gerekir mi?
Gerekebilir. Bu durumda Türkiye’de düzenlenen Formül B evlenme belgesine apostil alınır ve gerekirse Özbekçe veya Rusça tercümesi yapılır.
Özbek eşinizin Taşkent’ten ya da başka bir bölgeden gelen apostilli belgelerini aynı gün inceleyelim. Belgelerin fotoğrafını WhatsApp (0543 463 69 33) hattına gönderin veya 0312 419 20 99 numarasını arayın; Özbekçe ya da Rusça yeminli tercüme ve noter onayı için ücretsiz teklif verelim, nikâh dosyasında eksik kalan bir şey varsa önceden söyleyelim. İnfoyed Tercüme’nin adresi Meşrutiyet Caddesi 15/28, Kızılay, Çankaya / Ankara; Pazartesi–Cumartesi 09:00–21:00 arası hizmet veriyoruz.
