Türkiye’de aldığınız lise veya üniversite diplomasını İran’da kullanmak için apostil yetmez; diploma ve transkript konsolosluk tasdiki zincirinden geçmelidir: MEB onayı veya noter onaylı suret, gerekiyorsa yeminli tercüme ve noter, valilik veya kaymakamlık, T.C. Dışişleri Bakanlığı ve son olarak İran’ın Türkiye’deki temsilciliği. Bu yazıda İran’da üniversite başvurusu, lisansüstü eğitim ve iş başvurusu için diplomanızı nasıl hazırlayacağınızı adım adım anlatıyoruz.
İran, 1961 Lahey Apostil Sözleşmesi’ne taraf olmadığı için valilikten alınan apostil şerhi İran’daki üniversiteler ve kurumlar için tek başına geçerli değildir. Üstelik T.C. Dışişleri Bakanlığı apostilli evrakı ayrıca tasdik etmez; yanlışlıkla apostil alınmışsa belgenin yeniden zincire sokulması gerekir. Genel süreci İran konsolosluk tasdiki sayfamızda, tüm ülkeleri ise konsolosluk tasdiki rehberimiz içinde bulabilirsiniz.
Diploma kimin için, ne amaçla tasdik ediliyor?
İşe başlamadan önce belgenin İran’da kime teslim edileceğini netleştirmek en çok zaman kazandıran adımdır. Çünkü tercüme dili, kaç nüsha gerektiği ve transkriptin de istenip istenmediği kuruma göre değişir.
- Lisans başvurusu: Lise diploması ve transkript (not dökümü) genellikle birlikte istenir.
- Yüksek lisans ve doktora: Üniversite diploması, transkript ve bazen diploma eki talep edilir.
- İş başvurusu veya çalışma izni: İşveren üniversite diplomasının yanında adli sicil kaydı da isteyebilir.
- Meslek kaydı: Sağlık, mühendislik gibi alanlarda İran’daki ilgili kurum ek belge ya da kendi değerlendirme sürecini uygulayabilir.
Kurumdan istenen belgelerin listesini yazılı olarak almanızı öneririz. Gereksiz bir belgeyi tasdik ettirmek, her belge için ayrı harç ödemek demektir. Aynı diplomayı İran’da birden fazla kuruma sunacaksanız, baştan iki nüsha tasdik ettirmek sonradan zinciri tekrar başlatmaktan daha ekonomik olabilir.
Lise diploması için tasdik adımları
Lise diplomasında Dışişleri Bakanlığı iki yol kabul eder. Hangisinin sizin için uygun olduğunu diplomanın tarihi ve elinizdeki nüshaya göre seçeriz.
- MEB onayı yolu: Diploma il veya ilçe milli eğitim müdürlüğünde onaylanır, ardından doğrudan Dışişleri’ne gider.
- Noter onaylı suret yolu: Diplomanın noterden onaylı sureti alınır, valilik veya kaymakamlıkta tasdik edilir, ardından Dışişleri’ne gider.
- Tercüme: Kurum tercüme istiyorsa lise diploması tercümesi yeminli tercüman tarafından yapılır, noterde onaylanır ve valilik tasdikinden geçer.
- İran temsilciliği: Dışişleri onayından sonra belge İran Büyükelçiliği’ne (veya işlemi yapan başkonsolosluğa) teslim edilir.
Eski tarihli diploma uyarısı: Dışişleri Bakanlığı 6 aydan eski belgeleri onaylamaz. Yıllar önce alınmış bir diplomada yeni tarihli noter onaylı suret veya MEB onayı bu sorunu çözer.
Üniversite diploması ve transkript
Üniversite diplomasında en sık kullanılan yol noter onaylı suret üzerinden ilerlemektir. Asıl diplomanız elinizde kalır; İran’daki kurum aslını şart koşmuyorsa bu yol hem güvenli hem pratiktir.
| Belge | Önerilen yol | Not |
|---|---|---|
| Üniversite diploması | Noter onaylı suret + tercüme + noter + valilik + Dışişleri + İran temsilciliği | Asıl diploma kurumda kalabilir; suret daha güvenli |
| Transkript | Üniversiteden ıslak imzalı veya e-imzalı belge + noter onaylı suret + valilik + Dışişleri + İran temsilciliği | Kurum genellikle diplomayla birlikte ister |
| Diploma eki / ders içerikleri | Kurum istiyorsa aynı zincir | Sayfa sayısı fazla olabilir; maliyeti önceden hesaplayın |
| Adli sicil kaydı | e-Devlet çıktısı + noter onaylı suret + valilik + Dışişleri + İran temsilciliği | İş başvurularında sık istenir; yeni tarihli alın |
Transkriptte sayfa sayısı arttıkça tercüme maliyeti de artar. Bazı kurumlar yalnızca diplomayı tasdikli isterken transkriptin tercümesini tasdiksiz kabul edebilir; bunu kuruma sormak maliyeti düşürür.
Tercüme Farsça mı, İngilizce mi olmalı?
İran’ın resmî dili Farsçadır. Ancak her belgenin Türkiye’de Farsçaya çevrilmesi gerekmeyebilir. Bazı İran temsilcilikleri belgeyi düzenlendiği ülkenin dilinde veya İngilizce olarak onaylıyor ve Farsça tercümeyi İran’daki resmî tercüme bürolarına bırakıyor. Bazı üniversiteler ise İngilizce belgeyle başvuruyu doğrudan kabul edebiliyor.
Bu yüzden önce temsilciliğin güncel şartını ve kurumun beklentisini teyit ediyoruz. Türkiye’de Farsça tercüme gerekiyorsa Farsça yeminli tercüme, İngilizce yeterliyse İngilizce yeminli tercüme hizmetimizle ilerliyoruz. İsimlerin yazımında pasaportunuzdaki Latin harfli yazım esas alınır; Farsça metinde de aynı okunuşun korunmasına dikkat ederiz.
Ücret, süre ve vekaletname
Toplam maliyet; tercüme, noter onayı, Dışişleri tasdik harcı (2026 için belge başına 895,80 TL), İran temsilciliğinin harcı ve takip hizmetinden oluşur. İran temsilciliğinin harcı belge türüne göre değişir; teklifte ayrıca bildiririz. Danışmanlık ve takip ücretimiz 6.000 TL + KDV’dir; harçlar, tercüme, noter onayı ve kargo bu ücrete dahil değildir.
Türkiye’deki adımlar evraklar eksiksizse genellikle birkaç iş günü sürer. Toplam süre ise İran temsilciliğinin yoğunluğuna, çalışma günlerine ve Nevruz gibi resmî tatillere göre değişir. Başvuru tarihiniz yakınsa işe en az birkaç hafta önce başlamanızı öneririz.
Dışişleri Bakanlığı yeni uygulamada başkası adına yapılan başvurularda vekaletname isteyebiliyor; bazı konsolosluklar da bu şartı arıyor. Yurt dışındaysanız yurt dışından Türkiye’ye vekaletname yazımız işinize yarar.
Sık yapılan hatalar
- Diplomaya valilikten apostil almak: İran için geçerli değildir ve Dışişleri apostilli belgeyi tasdik etmez.
- Fotokopi ile başvurmak: Zincir belgenin aslı veya noter onaylı sureti üzerinden ilerler.
- Tercüme dilini sormadan çeviri yaptırmak: İran’da yeniden tercüme masrafı doğabilir.
- İsim yazımında pasaporttan farklı yazım kullanmak.
- Belgeyi lamine ettirmek: Lamine belgeler tasdik işlemlerinde sorun çıkarabilir.
Sık sorulan sorular
İran’da üniversiteye başvurmak için diplomama apostil yeterli mi?
Hayır. İran Apostil Sözleşmesi’ne taraf değildir. Diplomanın Dışişleri Bakanlığı’nda ve ardından İran’ın Türkiye’deki temsilciliğinde tasdik edilmesi gerekir.
Diplomamın aslı mı, sureti mi tasdik edilmeli?
Çoğu durumda noter onaylı suret üzerinden ilerlemek daha güvenlidir; asıl diplomanız elinizde kalır. Kurum aslını şart koşuyorsa asıl üzerinden ilerlenir.
Transkripti de tasdik ettirmem gerekir mi?
Kurumun istediği belge listesine bağlıdır. Lisans ve lisansüstü başvurularında transkript genellikle istenir; listeyi kurumdan yazılı alın.
Tercüme Farsça mı olmalı?
Temsilciliğin ve kurumun şartına bağlıdır. Bazı İran temsilcilikleri Farsça tercümeyi İran’daki resmî tercüme bürolarına bırakıyor; işleme başlamadan teyit ederiz.
Eski tarihli diplomam sorun olur mu?
Dışişleri 6 aydan eski belgeleri onaylamaz. Yeni tarihli noter onaylı suret veya MEB onayıyla bu sorun aşılır.
Yurt dışındayım, diplomamı nasıl gönderirim?
Belgelerinizi büromuza kargoyla gönderebilirsiniz; tasdikli hallerini adresinize kargolarız. Kargo ücreti fiyata dahil değildir. Başkası adına başvuruda vekaletname istenebilir.
İnfoyed Tercüme ile hızlı ve doğru tasdik: Belgenizin fotoğrafını WhatsApp’tan gönderin; İran için hangi adımların gerektiğini ve toplam maliyeti aynı gün bildirelim. Teklif ücretsizdir. WhatsApp: 0543 463 69 33 · Telefon: 0312 419 20 99 · Meşrutiyet Caddesi 15/28, Kızılay, Çankaya / Ankara (Pazartesi–Cumartesi 09:00–21:00).
